पुस्तकालयभाग १८

२० भाद्रों शहिनशाही सम्मत १ जागीर सिँघ दे गृह टिबा बस्ती शिकारपुर ज़िला कपूरथला

सचखण्ड दुआरे खेल पुरख समर्थ, महिमा अकथ ना कोए कथाइंदा। गुर अवतार पैगम्बर जोड़ के हथ्थ, बिन हथ्थां सीस सर्ब झुकाइंदा। पुरख अकाल दीन दयाल सभ कुछ तेरे हथ्थ, तेरा भाणा ना कोए उलटाईआ। कोटन कोटि ब्रह्मण्ड खण्ड पुरी लोअ आकाश पाताल तेरे चरनां हेठां रहे वस, पृथ्मी आकाश गगन गगनंतर मण्डल मण्डप अन्त कोए ना आइंदा। विष्न ब्रह्मा शिव शब्दी धार सारे रहे नस्स, रवि ससि सेव कमाइंदा। माया तत तेरा खेल अगम्मी वथ, लक्ख चुरासी वंड

वंडाइंदा । चारे खाणी दे के हक, चारे बाणी राग अल्हाइंदा। जुग चौकड़ी सतिजुग त्रेता द्वापर कलिजुग पाँधी बण के गए थक, तेरा अन्त कोए ना आइंदा। चार कुण्ट दहि दिशा सभ दा देवणहारा हक, हकीकत आपणी इक्क जणाइंदा। तूं साहिब स्वामी अन्तरजामी घट घट अन्तर भीतर रिहा वस, जोत प्रकाशा पुरख अबिनाशा दीआ बाती कमलापाती नूर निरँजण डगमगाइंदा। शास्त्र सिमरत वेद पुराण तेरा सिफ्तां वाला दस्स ना सके खुलासा, भेव अभेदा पर्दा ना कोए उठाइंदा। दो जहान श्री भगवान पतिपरमेश्वर तेरी रख के बैठे आसा, भरवासा इक्को इक्क नज़री आइंदा। सदी वीहवीं परम पुरख परमात्म आत्म पारब्रह्म ब्रह्म वेख तमाशा, तत विकारा जगत हँकारा मन मति बुध सर्ब कुरलाइंदा । राह तके सर सरोवर अठसठ जल थल मईअल तट किनारा, समुंद सागर टिल्ला पर्बत नैण उठाइंदा । बेपरवाह अगम्म अथाह अलख अगोचर तेरा खेल न्यारा, निरगुण निरवैर निराकार निरँकार तेरा सानी नज़र कोए ना आइंदा। काग़ज़ कलम शाही ना लिखणहारा, कातब सिफ्त ना कोए सलांहयदा । सजदा कर कर थक्का सर्ब संसारा, डण्डौत बन्दना पन्ध ना कोए मुकाइंदा। भविख्तां विच चर्चा कर के आए तेरा परवरदिगारा, सांझे यार ढोला नग़मा नाम निधान इक्क जणाईआ। कलिजुग अन्त श्री भगवन्त सृष्टी दृष्टी होया अन्धकारा, कूड़ी क्रिया गृह गृह घर घर साढे तिन्न हथ्थ मन्दिर अन्दर बैठी डेरा लाईआ। सतिगुर शब्द ना किसे वीचारा, भरमे भुल्ला सर्ब संसारा, माया ममता मोह होई हल्काईआ। कुदरत कादर करते तेरा करे ना कोए प्यारा, इष्ट देव मन्ने ना कोए निरगुण निरँकारा, सति सरूप नज़र किसे ना आईआ। देवत सुर नेत्र रोवण ज़ारो ज़ारा, गण गंधर्ब साचा गीत ना कोए सुणाईआ। दीपक सति होए ना कोए उज्यारा, मन्दिर मस्जिद शिवदुआले मठ साचा चन्द ना कोए चमकाईआ। नईआ नौका लगे ना किसे किनारा, साचा तट सोभा कोए ना पाईआ। तेरे दर झुकदे प्रभू तेई अवतारा, ईसा मूसा मुहम्मद मारन नाअरा, नानक गोबिन्द बोल जैकारा, शब्दी ढोला रहे गाईआ। किरपा कर सिरजणहारा, चारों कुण्ट धूआँधारा, साचा रिहा ना कोई मित्र प्यारा, अन्तर आत्म परमात्म तेरा रंग ना कोए रंगाईआ। जलवा नूर ना कोए उज्यारा, हाज़र हज़ूर ना कोए दीदारा, अमृत आत्म जल मिले ना ठंडा ठारा, शब्द अनादी सुणे ना कोई अनहद अगम्मी धुन्कारा, निरगुण जोत चमके ना कोई चमत्कारा, महल अटल ना खोल्हे कोई बन्द किवाड़ा, सच दुआरे घर विच घर तेरा दरस कोए ना पाईआ। नारी मिल्या ना कन्त भतारा, आत्म सेजा सुत्ती ना पैर पसारा, नज़र आया ना ओह नज़ारा, जो बेनज़ीर लातस्वीर तेरे नाल मिलाईआ। सृष्ट सबाई कूड़ी क्रिया लग्गा अखाड़ा, त्रैगुण अग्नी तत्ती हाढ़ा, बहत्तर नाड़ ना वजे ताड़ा, भाण्डा भरम ना कोए भनाईआ। गुर अवतार पैगम्बर कहिण श्री भगवान तेरे अगे साडा हाढ़ा, सदी चौधवीं आउँदा जाए अन्त किनारा, गोबिन्द बोलदा जाए जैकारा, नाम निधाना पुरख अकाला दीन

दयाला इक्को गाईआ। तुध बिन कोई ना पाए सारा, जगत जहान जीव विचारा, आर पार ना जाणे किनारा, साचे बेड़े ना कोई चढ़ाईआ। मन हंगता दुखियां दु:ख लगे भारा, काम क्रोध लोभ मोह हँकार बिरध बाल जवानां अन्दर मारे ललकारा, कूड़ी तृष्ना ब्रह्मा विष्ना शंकर शिव ना कोए हटाईआ। तूं आदि जुगादी ब्रह्म ब्रह्मादी शब्द अनादी सांझा यारा, नूर ख़ुदाई परवरदिगारा एकँकार अकल कलधारा, धरनी धरत धवल तेरा राह तकाईआ। तेरा गृह मन्दिर ठांडा दरबारा, सचखण्ड सोहे साचा घर बारा, जिस गृह बैठा आपणा आसण लाईआ। तेरे चरन कँवल निमस्कारा, पूर्ब कर्ज़ा दे हुदारा, दर मंगण गुर अवतारा, पैगम्बर झोली डाहीआ। पुरख अबिनाशी वेखणहारा, घट घट वासी करे कारा, करनी दा करता कुदरत दा मालक गहर गम्भीर आपणी दया कमाईआ। शब्दी देवे इक्क इशारा, वेखो मातलोक नज़ारा, मन ममता जगत जीव होया गवारा, साचे नाम दा गाहक नज़र कोए ना आईआ। किसे घर मिले ना मीत मुरारा, नानक निरगुण सरगुण नज़र ना कोई विच संसारा, धुर दा इष्ट दृष्टी अन्दर सृष्टी गई भुलाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सचखण्ड निवासी पुरख अबिनाशी गुर अवतार पीर पैगम्बरां रिहा समझाईआ। गुर अवतार पीर पैगम्बर करन सजदा, मुकामे हक सीस निवाईआ। तेरा खेल अगम्म घर दा, शाह पातशाह तेरी बेपरवाहीआ। ब्रह्मण्ड खण्ड तैथों डरदा, सिर सके ना कोई उठाईआ। हउँ सेवक तेरा बरदा, ख़ादम रूप वटाईआ। सिर तेरे कदमां धरदा, टिक्का मस्तक धूढ़ी लाईआ। तूं आदि जुगादि जुग चौकड़ी निर्धना उपर किरपा करदा, ग़रीब निमाणे गले लगाईआ। तेरा रूप ओस हरि दा, जो हर घट रिहा समाईआ। तूं आत्म परमात्म सभ दे पल्लू फड़दा, नाम डोरी नाल बंधाईआ। तूं घर घर अन्दर वड़दा, दस्म दवारी बहि के ख़ुशी मनाईआ। ना जीउदा ना मरदा, मढ़ी गोर ना कोई दबाईआ। जुग जुग वेस अनेक करदा, निरगुण सरगुण फेरा पाईआ। आपणा नाम अनोखा वक्खरा कलमा पढ़दा, जिस दा हरफ़ अल्फ ये ना कोई समझाईआ। तेरे दवारयों ख़ाली कोई ना मुड़दा, ख़ाली भण्डारे देवें भराईआ । जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, मेहर नज़र इक्क उठाईआ। पुरख अकाल कहे सुणो पैगम्बर गुर अवतार, निरगुण धार दयां जणाईआ। जुग चौकड़ी मेरा खेल अपार, विष्न ब्रह्मा शिव समझ किसे ना आईआ। बेअन्त बेअन्त सारे कहि के गए पुकार, निउँ निउँ सीस निवाईआ। हुक्में अन्दर करां कार, हुक्मी हुक्म मनाईआ। तुसीं बाले नन्न्हे नढ्ढे मेरे बच्चे बरख़ुरदार, अज़ीज़ नज़री आईआ। गल्लां वाला नहीं तकरार, शब्दी हुक्म सुणाईआ। गोबिन्द नाल मेरा इकरार, माछूवाड़ा दयां समझाईआ। जिस वेले बीस इकीसा होवे पार, लहिणा देणा सभ दा दयां चुकाईआ। शब्द अगम्मी डंका वजाके दो जहान, ब्रह्मण्ड खण्ड दयां उठाईआ। सति सच दा दे ज्ञान, धुर दी करां पढ़ाईआ। परम पुरख दा प्रीती वाला निशान, लोक परलोक

दयां झुलाईआ। सभ दी रक्षा करां आण, जो अन्तर आत्म मेरा ध्यान लगाईआ। गोबिन्द सूरा नौजवान, मर्द मर्दाना शब्दी शब्द वेस वटाईआ। जिस दा हुक्म चले ज़िमीं असमान, आदि जुगादि ना कोए उलटाईआ। जेहड़ा लक्ख चुरासी दा बिना सख़ियां वाला काहन, नाम बंसरी दए वजाईआ । जिस नूं मुहम्मद मन्नया अमाम, हज़रतां दा हज़रत बेपरवाहीआ। जिस नूं नानक निरगुण किहा श्री भगवान, शाह पातशाह सच्चा शहिनशाहीआ। सो साहिब सुहेला इक्क अकेला निरगुण निराकार निरवैर आपणी सृष्टी वेखे आण, भेखी दरवेश आपणा रूप वटाईआ। जिस नूं समझ सके ना कोए इन्सान, बुद्धी होए ना कोए बलवान, अकल आकल ना कोए वड्याईआ। भेव अभेदा खोल्हे किरपा कर महान, गुरमुखां प्रेमीआं प्यारयां भगतां सन्तां सूफ़ीआं अन्दर बोले शब्दी नौजवान, लक्ख चुरासी कंडे तोलणहार दयावान, दीनण चारों कुण्ट वेख वखाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, साहिब स्वामी अन्तरजामी अन्तर आत्म खोज खुजाईआ। गुर अवतार पैगम्बर कहिण प्रभू तेरा सुहञ्जणा होवे वक्त, वाहिद तेरी वड वड्याईआ। उठ वेख आपणा जगत, सृष्टी लोक लोकाईआ। लक्ख चुरासी विच्चों परख आपणे भगत, भगवन आपणा पर्दा लाहीआ। तेरा राह तके धवल धरत, नेत्र नैण नीर वहाईआ। तेरी गोबिन्द नाल शर्त, धुर दी गंढ्ढ पवाईआ। निरगुण हो के आवां परत, सच संदेसा दयां सुणाईआ। चार वरन अठारां बरन सभ ते करां तरस, पाहन पाथर पार कराईआ। गुरमुखां मेटां हरस, अन्तर आत्म रंग रंगाईआ। धुर दा मेघ देवां बरस, जगत तृष्ना दयां बुझाईआ। कूड़ी क्रिया मेट के कटक, सच सच दयां समझाईआ। जो प्रभ मिलण नूं रहे तड़प, सहिज सुभाओ दयां मिलाईआ। जो मंज़ल अन्दर रहे लटक, रस्ता इक्को दयां वखाईआ। क्षत्री ब्राह्मण शूद्र वैश रहिण ना देवां फ़र्क, फ़ैसला इक्को वार सुणाईआ। दीन मज़्हब ज़ात पात दा झगड़ा कर के तरक, तुरत आपणा हुक्म समझाईआ। खेल कर के अर्श फर्श, दीन दुनी खोज खुजाईआ। कलिजुग कूड़ी मेट के हवस, हरस देणी गंवाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, धुर दा हुक्म इक्क समझाईआ। गुर अवतार पैगम्बर कहिण प्रभू वेख अन्धेरा तारीक, तेरा नाउँ साचा चन्द नज़र कोए ना आईआ। तेरे विच ओह तौफ़ीक, जिस दा भेव कोए ना पाईआ। ब्रह्मण्ड खण्ड तेरी करन उडीक, चौदां लोक चौदां तबक ध्यान लगाईआ। साचा कलमा नाम दस्स इक्क हदीस, लक्ख चुरासी तेरी करे पढ़ाईआ। सदी वीहवीं तेरी इक्क उम्मीद, आमद आपणी दए जणाईआ। तेरी सिफ्त करे क्या कोई तमहीद, काया लेख ना कोए लिखाईआ। तूं मेहरवान दातार स्वामी आपणी कर बख्शीश, सतिगुर रहमत आपणी झोली पाईआ। मूर्ख मुग्धां मूढ़्ह मूढ़्हां आपणे प्रेम दी दे दे सच तमीज़, कूड़ी तमअ दे गंवाईआ। तूं हर घट वस्या दूर दुराडे नज़री आ नज़दीक, अगला पिछला पन्ध मुकाईआ। तेरे नाम दा ढोला

सारे गावण इक्को गीत, गोबिन्द मेला सहिज सुभाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, वेला वक्त दए वड्याईआ। पुरख अकाल कहे सुणो अवतार गुर पैगम्बर, पैग़ाम आपणा दयां सुणाईआ। सर्ब कला भरतंभर, भरपूर बेपरवाहीआ। मेरा जगत अनोखा सुअम्बर, आत्म परमात्म करां कुड़माईआ। कलिजुग कूड़ी क्रिया मेट अडम्बर, जूठ झूठ डेरा ढाहीआ। वेखो खेल महीना सतम्बर, गोदावरी बैठी अक्ख उठाईआ। जिस दा नाम निधान इक्को सुणना मंत्र, मंतव सारे हल कराईआ। जो सर्ब जीआं बिध जाणे अन्तर, अन्तष्करन वेख वखाईआ। लेखा जाणे गगन गगनंतर, ब्रह्मण्ड पर्दे दए उठाईआ। जिस दा रूप इक्क निरन्तर, निरवैर नूर ख़ुदाईआ। जो सर्ब स्वामी धुर दा कन्तन, पारब्रह्म सहिज सुखदाईआ । जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, आपणे हथ्थ रखे वड्याईआ। गुर अवतार पैगम्बर झुकया सीस, चरन कँवल सरनाईआ। तूं ठाकर स्वामी हरि जगदीश, सचखण्ड निवासी तेरी वड्डी वड्याईआ। तेरे हुक्म दी सारे करन उडीक, बैठे राह तकाईआ। तेरा भेव ना जाणे कोई तवारीख, अक्खरां विच वंड ना कोए वंडाईआ। क्यों तेरी करे ना कोए तस्दीक, शहादत सके ना कोए भुगताईआ। तेरा खेल अजब अजीब, निरालम आलम समझ ना कोए जणाईआ। तेरे हथ्थ जुगां दी तरतीब, सतिजुग त्रेता द्वापर कलिजुग आपे रिहा बदलाईआ। तूं लेखा जाणे अमीर ग़रीब, आहला अदना वेख वखाईआ। लक्ख चुरासी कर्मां वाला लेखा अजीब, लिख्त भविख्त आपणे नाल कढाईआ। तेरा सभ तों वखरा निराला गीत, रसना जेहवा बत्ती दन्द ना कोए सुणाईआ। तेरा धाम मुकाम बिन मन्दिर मस्जिद शिवदुआले मसीत, मठ रूप ना कोए वटाईआ। तूं बैठा सदा अतीत, त्रैगुण तेरी खेल नज़री आईआ। अन्तिम सदी चौधवीं रही बीत, चौदां विद्या दए दुहाईआ । बुद्धी होई पलीत, पाक पवित ना कोए बणाईआ। साची नज़र ना आवे नीत, नेत्र नैण ना कोए रुशनाईआ। काया कोई दिसे ना भाण्डा सीत, अग्नी तत रही जलाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, कलिजुग अन्तिम वेख वखाईआ । गुर अवतार पैगम्बर कहिण प्रभ वेख आपणा खाता, सभ दा लेखा दे जणाईआ। की लहिणा देणा बाका, सदी सदीवी दे समझाईआ। की खेल तेरा तमाशा, वरभण्ड रिहा वखाईआ। की देवणहारा दातां, दातार हो वरताईआ। की पूरीआं करे ख़ाहिशां, ख़सूसीअत दे समझाईआ। मण्डल पावे रासां, गोपी काहन नाच नचाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, भेव अभेद दए खुल्हाईआ। पुरख अकाल हक दृढ़्हाउदा ए। सचखण्ड दुआर हुक्म सुणाउदा ए। गुर अवतार पैगम्बर आप जणाउदा ए। शब्द अगम्मी धुर दी धार, हरि करता आप प्रगटाउदा ए। जिस ने लक्ख चुरासी कीता पसार, सो साहिब स्वामी वेख वखाउदा ए। जिस दा हुक्म चले जुग चार, सतिजुग त्रेता द्वापर कलिजुग आप हंढाउदा ए। जो निरगुण सरगुण लए

अवतार, काया माटी तन हंढाउदा ए। सो खेल करे अगम्म अपार, कलिजुग अन्तिम वेस वटाउदा ए। जोती जाता पुरख बिधाता हो उज्यार, नूर नुराना डगमगाउदा ए। सम्बल वसे धाम न्यार, साढे तिन्न हथ्थ बंक वडयाउदा ए। शब्द अनादी बोल जैकार, ब्रह्म ब्रह्मादी आप उठाउदा ए। वाक् भविख्तां पावे सार, पूर्ब लेखा आपणे हथ्थ रखाउदा ए। कूड़ी क्रिया रोग नवार, सति सच इक्क समझाउदा ए। सम्मत शहिनशाही कर त्यार, सम्मत सभ दा आप बदलाउदा ए। रैहम कर परवरदिगार, रहमत विच खेल कराउदा ए। नौबत वज्जे दो जहान, डंका इक्को नाम सुणाउदा ए। राउ रंकां करे ख़बरदार, आलस निंद्रा सभ दी मेट मिटाउदा ए। चार कुण्ट दहि दिशा होए ख़ुआर, शाह सुल्तानां ख़ाक मिलाउदा ए। सिर सके ना कोए उठाल, हुक्म धुर दा इक्क मनाउदा ए। अन्तिम करे आप संभाल, सभ दा मालक इक्क अखवाउदा ए। गुर अवतार पैगम्बर तुसीं बणयों ना किसे दे दलाल, जगत दलाली मेट मिटाउदा ए। तुहाडा बेनन्ती वाला सवाल, आपणे विच छुपाउदा ए। कलिजुग कूड़ा मेट के काल, निहकलंक कल वरताउदा ए। मुरीदां पुछणहारा हाल, मुर्शद हो के वेख वखाउदा ए। लेखा जाणे शाह कंगाल, बचया नज़र कोए ना आउँदा ए। सदी चौधवीं झले कोए किसे ना झाल, कूड़ी मजलस डेरा ढाउदा ए। माया ममता आए ज़वाल, ज़िबह कर सर्ब वखाउदा ए। ईसा मूसा मुहम्मद जिस दा देण अहिवाल, सो अवल अल्ला नूर अलाही खेल खलाउदा ए। जिस दा जलवा नूर जलाल, जागरत जोत डगमगाउदा ए। सो खेल करे श्री भगवान, भगवन आपणा फेरा पाउदा ए। कूड़ कुड़यारा मेटे निशान, निशाने गोबिन्द तीर चलाउदा ए। जिस दा सिफ्तां विच ब्यान, सो भविख्तां पूर कराउदा ए। जिस दा सभ तों वखरा बिना परचयां वाला इमतयान, सो लक्ख चुरासी अमलां वेख वखाउदा ए। सारे सुण लओ ला कर कान, निहकर्मी आपणा कर्म कमाउदा ए। जिस दे बरदे बणे ग़ुलाम, ग़ुलामी ज़ंजीर सर्ब कटाउदा ए। ओह मालक ख़ालक प्रितपालक इक्क अमाम, आहला आपणा इक्क जणाउदा ए। जिस ने करना खेल तमाम, तामस सभ दी मेट मिटाउदा ए। जगत रहिण नहीं देणा हैरान, हिरदा सभ दा फोल फुलाउदा ए। जिस ने दसरथ बेटा घलया राम, सो राम हुक्म मनाउदा ए। जिस ने बंसरी वाला घलया काहन, सो काहन आपणी धुन सुणाउदा ए। जिस ने नानक गोबिन्द झुलाया निशान, सो निशाना धुर दा इक्क दृढ़ाउदा ए। सो कलिजुग अन्त श्री भगवन्त पतिपरमेश्वर करे खेल महान, महिमा आपणी आपणे विच छुपाउदा ए। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, धुर दा खेल आप कराउदा ए। धुर दा खेल करे निरँकार, बेपरवाह वड्डी वड्याईआ। नौ सौ चुरानवे चौकड़ी जुग पिच्छो लए अवतार, निरवैर हो के फेरा पाईआ। सभ दा लहिणा दए अधार, कर्ज़ा मकरूज़ दए चुकाईआ। अगला लेखा वणज वपार, बिन सौदयो हट्ट चलाईआ । एको नाम भर

भण्डार, अतोट अतुट दए वखाईआ। गुर अवतार पैगम्बर सारे करो विचार, धुर दा हुक्म इक्क समझाईआ। किसे दा रहिणा ना कोई अख्त्यार, मुखत्यारनामे सभ दे मनसूख़ दए कराईआ। अगे हुक्म इक्क निरँकार, दो जहानां लए मनाईआ। जिस दी कोई ना पाए सार, शास्त्र सिमरत वेद पुराण अञ्जील कुरान खाणी बाणी सीस ना कोए उठाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल बेपरवाहीआ। गुर अवतार पैगम्बर कहिण प्रभ वेख कलिजुग अन्धेरा अन्ध, चारों कुण्ट छाईआ। साची मंजल मुके ना कोई पन्ध, धुर धाम ना कोई जणाईआ। कूड़ी क्रिया जगत विकारा तन माटी ख़ाकी अन्दर भरया गंद, तेरा नाम अनन्द नज़र किसे ना आईआ। तूं मेरा मैं तेरा आत्म परमात्म गावे कोई ना छन्द, रसना कलिजुग गिणतीआं नाल हल्काईआ। मिले मेल ना सूरे सरबंग, अल्पग देण दुहाईआ। काया चोली कोई ना सके रंग, मजीठी रूप वटाईआ। गुर अवतार पैगम्बर कहिण असीं सारे होए दंग, हैरानी साडे अन्दर आईआ। जो प्रभ मिलण दा तरीका दस्स के आए ढंग, कलिजुग जीव सारे गए भुलाईआ। हउमे हंगता होई हँ, ब्रह्म मेल ना कोए मिलाईआ। ख़ुशी बदल के विच ग़म, चिन्ता चिखा रही जलाईआ । माया कारन रोवण छम छम, नैणां नीर रहे वहाईआ। आपणा बेड़ा सके ना कोई बन्न्ह, भाण्डा भरम ना कोए भनाईआ। विकारां भरया साढे तिन्न हथ्थ तन, सतिगुर शब्द सच ना कोए कमाईआ। कोई बन्न्ह ना सक्या वासना मन, ममता मोह ना कोए चुकाईआ। तेरा बणया कोई ना जन, जणेंदी माई मिली किसे ना वड्याईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, कल काती वेख वखाईआ। पुरख अकाल कहे मैं हर घट वासी, गृह गृह खोज खुजाईआ। गुर अवतार पैगम्बरो जो मेरा नाम सुनेहड़ा दे के आए पाती, शब्दी नाद सुणाईआ। मैं सभ दा लेखा मंगणहारा बाकी, वेला वक्त गया आईआ। लक्ख चुरासी पर्दा फोलणा तन ख़ाकी, अण्डज जेरज उत्भुज सेत्ज चारे खाणी फोल फुलाईआ। अगे रहिण ना दयां आकी, अकल सभ दी दयां भुलाईआ। गुरमुख सन्त सुहेले वेखां बजर कपाटी खोल्ह के ताकी, माया ममता मोह चुकाईआ। उन्हां जाम प्याला दयां बण के साकी, साख्यात होवां सहाईआ। दरस दयां सुत्तयां राती, जागदयां निरगुण नूर नज़री आईआ। जो मेरे मिलण दा बणया रिहा अभिलाशी, आसा सभ दी पूर कराईआ। जो चरन ध्यान लगावे अन्तिम पाकी, पतित पवित कर वखाईआ। सति दुआरा खोल्ह के हाटी, घर इक्को दयां जणाईआ। मंज़ल चाढ़ अगम्मी घाटी, सचखण्ड दुआर दयां वखाईआ। जिथ्थे जोत जगे बिन दीवे बाती, निरगुण नूर करे रुशनाईआ। पुरख अकाल बैठा आप अबिनाशी, सच सिँघासण सोभा पाईआ । गुर अवतार पैगम्बर सारे वेख्यो आपणे साथी, सहिज सुभाओ दयां मिलाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, धुर दी खेल रिहा वखाईआ। गुर अवतार पैगम्बर कहिण पुरख अकाल साचे पिता, पतिपरमेश्वर

तेरी इक्क सरनाईआ। तेरा जुग चौकड़ी कोई ना जाणे किस्सा, किस्म सके ना कोई समझाईआ। सतिजुग त्रेता द्वापर कलिजुग साडी झोली पा के आपणे नाम दा हिसा, हिसेदारी जगत विच बणाईआ। सानूं तेरे उत्ते भरोसा तूं दिता धुर दा निसचा, निसचिन्त हो के सारे रहे जणाईआ। लहिणा देणा चुकावे जिस जिस दा, बचया रहिण कोई ना पाईआ। तूं लेखे सभ दे लिखदा, बिन हरफ़ हरूफ़ कलम शाहीआ। एह वेला हार जित्त दा, जित्त हार तेरी वड वड्याईआ । तुध बिन लेखा अन्त ना कोई नजिठ्ठदा, लहिणा सके ना कोए मुकाईआ। हुण वेला नहीं तेरी पिठ दा, आपणी करवट लै बदलाईआ। राह तक ओस गुरमुख गुरसिख दा, जो सिध्धा तेरे विच समाईआ । तूं मालक ओस हितकारी हित दा, आत्म परमात्म लै जुड़ाईआ । झगड़ा मुका दे सदा नित दा, निज नेत्र कर रुशनाईआ। प्रेम प्याला दे आपणी सिक दा, सिख़र चोटी लै चढ़ाईआ। दीन दयाल जगत नेत्र भावें तूं किसे नहीं दिसदा, जन भगतां सनमुख नज़री आईआ। जो तेरे चरन दुआरे विकदा, ओस दी कीमत देणी पाईआ। दो जहान वेख कलिजुग अन्त अख़ीरी पिटदा, शांतक सति ना कोए कराईआ। तेरा भाणा प्रभू कदे ना मिटदा, गुर अवतार पैगम्बर सीस झुकाईआ। तूं खेल जाणे पत्थर रोड़े इट्ट दा, तेरे हथ्थ वड्डी वड्याईआ। किसे हरफ़ ना पढ़या गोबिन्द वाली ओस चिट दा, जो चिट्टी धार विच्चों बिन हरफ़ां दित्ती पढ़ाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, हरि करता शहिनशाहीआ। करता कहे मैं कुदरत दा करतार, निहकर्मी नज़री आईआ। सभ दा पूरा करां उधार, कलिजुग औध रही विहाईआ। तिन्न अस्सू राह तके सांझे यार, यराना पिछला तोड़ निभाईआ। अगला खेल अपर अपार, अपरम्पर हो के दयां जणाईआ। जिस दा लिखण वाला नहीं विसथार, विथ्या विच ना कोए दृढ़ाईआ। ओह ख़ुफ़िया ख़सम दा खेल न्यार, भस्म नाल देवे समझाईआ। जिस चरन कँवल दी अगम्मी छार, सार शब्द नाल मिलाईआ । जन भगतां दा बेड़ा कर के पार, जगत दी कूड़ी नईआ दए डुबाईआ। एस तों अगला ओह विहार, जिस नूं समझे ना कोई संसार, स्वारथी परमारथी भेव कोए ना पाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी जोत धर, निहकलंक नरायण नर, करे खेल करनेहार, करनी दा करता आपणा हुक्म वरताईआ।

२१ भाद्रों शहिनशाही सम्मत १ सरूप सिँघ दे घर मंगूपुर ज़िला कपूरथला

पुरख अकाल कहे मैं मालक उल्मा आकल, बेअकल करां लोकाईआ। मेरा खेल बेमिसाल साकल, स्कूल माकूल ना किसे समझाईआ। नुआबे शाह आतल, तल्ब बेतलब दयां वखाईआ। नूरे ज़हूर ज़हिन नशीं उलबातल, शमअ ग़ुल चराग़ दयां समझाईआ।

वसीहउल आसमाने बातल, मुकद्दमे नूर ख़ुदाईआ। रहमते रहीम ज़मातुल, ज़मीदुल ज़माने ज़मा अख्वाईआ। गुज़ारशे नवातल तलखे मुहातल, मुतमहीअन बेपरवाहीआ। कज़ाए कातिल बेवफ़ाए आतश, नोशे नबी बेनशां अख्वाईआ। कलमाए इबादत मुहब्बते सदाकत अमीने रफ़ाकत, शाअरे शब्हा शख्सीअत बेपरवाहीआ। रोनमाए रब्हा ज़हीरुल उदा वरशन ग़रूबते आफ्ताबे नूर अलाहीआ। मुतलके महिव मुबारके इनतहा साहिबे सिल्हा असगर ज़मीरुल ज़मां अख्वाईआ। महबूबे रुशना पैगम्बरे सदा मुहम्मदे अदा वाहदे ख़ुदा तकब्बरी जुदा मुसब्बरी फ़िदा अम्बरी मालक इक्को नज़री आईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, लेखा जाणे दो जहां, रहमत करे रमज़े इनसां, शाहने वहां जहां नज़र कोए ना आईआ। महाराज शेर सिँघ विष्नूं भगवान, मेहबाने महां तुआजब हैराने हर जगह ज़बत सके ना कोए कराईआ।

२६ भाद्रों शहिनशाही सम्मत १ हरि भगत दुआर जेठूवाल

वली अल्ला वाहिद वलल रुबा वलनीअन नेस्तो रमां मसीहे बेपरवाहीआ। हमदो ख़ुदा तेरी दुआ ज़बीउलज़बा ज़कातेफ़नाह बशीरे नूर ख़ुदाईआ। रवीओ रहिनमा कवीओ नग़मा दो जहान मेहबां महबूब महिव इक्क अख्वाईआ। दस्ते दराज नमस्ते नमास गमस्ते आग़ाज़ फ़रिश्ते अदा मुहम्मदे बेनकाब बेनुकते नुईन इलाही मबीन इलमें ख़ुदा ख़ुदाए आलम जुसतजू जुदा जामे सदा अख्वाईआ। सेहरे सब्हा अली उलममां हुसीनुल पिसरां सलल्ह रैहबरां सलाउल सलामत सही इक्क अख्वाईआ। सजदे बहिरा दुख़तरे पहरा बेसबरे आबे हया मकबरे सदा बाग़े बहार ज़र्रा ज़र्रा समाईआ। वक्ते वहां बेवक्ते नहां सकते कलां मरदे मर्दां गोबिन्दे नहां दहिंदे दरां नानके सरां आदमें हवा ख़ादमे तबा तामीरे तामल ख़ुदाए कामल बशीरे आमल शायरे शुजा रुतबा अलीशान नज़री आईआ। आजिज़े कदमां बोसे दरबदां सतारे चन्दे रुशना कलमबन्दे गुमना ना तुअरफ़े तमन्ना ना आरफ़े मुतबन्ना सदाकत सदाए ल्याकत नयाएं वज़ाहत चशमाए ख़िदमाते मख़लूल आफ्ताबे अरूज शमांए मंज़ले मकसूद सिफ्ते बाहर ज़ाहर नामें महिदूद वज़ीहत वज़ाले बेमसाले नज़री आईआ। मुहम्मदे गोश ख़ातीने ख़ामोश यातीने मदहोश अज़ीम नरोश ख़ाकी जिस्म रूह पोश रास्ताा इक्को इक्क जणाईआ। कलमें जुलफ़कार इलाहीए इज़हार महिबाने चमत्कार आलमें जाबदानी तेरे कदमें कुरबान नज़री आईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी जोत धर, निहकलंक नरायण नर, महाराज शेर सिँघ विष्नूं भगवान, लेखा जाणे इन्साने हैवान, पर्दा फ़ाशे दो जहान, करदम आशे शाहे शुज़ां कफायत अशायत असायत यतायत आत्म परमात्म मेहरवान अख्वाईआ। चौदां तबक तुलबानयां आकल उकला दलाइल दुनीं खेल आसयना शरकन गरबन शाने बेपरवाहीआ। हरफ़े हरूफ़

कलामा नज़रे नूर अमामा सदाए सदा पैग़ामा आवाज़े बांग इलाहीआ। कादर कुदरते कातिलाना मुहम्मद दस्त बन्दू दरे आदाब अर्ज़े आरज़ू कदमे मुनसफ़ाना आमे दीवाना दानिस्ता दीद नज़री आईआ। दोज़ख़े बहिश्ते ग़ुलामाना वाहदे नूर मिले श्री भगवाना गुण निधाना साहिब नज़री आईआ। महाराज शेर सिँघ विष्नूं भगवान, पूर्ब दा लिखदा जाए ब्याना, अगला खेल होर महाना, गोबिन्द दा लबरेज़ हुंदा जाए पैमाना, साकी साखी साथी समराथी बेपरवाह राह तकाईआ। जिस दा गोदावरी दे उत्ते ब्याना, तीर चिल्ले दा सोहँ निशाना, सुवरन चांदी खण्डे दा रूप महाना, गुर गुरसिख इक्को विच समाईआ। जिस ने आपणा उकण नहीं देणा निशाना, खेलणा खेल विच जहाना, निधाना रूप ना कोए वटाईआ। सति दा बन्न्हणा गाना, अगम्म दा पहनणा बाना, दृष्टी चम दा खेल तजाना, ब्रह्मण्ड वेखे थाउँ थाँईंआ। पिछला बदल गया ज़माना, गुर अवतार पैगम्बर होए हैराना, हथ्थों दीनां मज़्हबां दी छुट गई कमाना, पुरख अकाल बणाउणा इक्को ख़ानदाना, तसादम कर के ख़ादम करे सर्ब लोकाईआ। महाराज शेर सिँघ विष्नूं भगवान, जोत सरूप भावें उमर विच अंञाणा, अमल विच अमामां दा अमाम नज़री आईआ।

रावी कहे मेरे उत्ते कोई ना करयो गिरयाज़ारी, गृह गृह देवां जणाईआ। मैनूं याद पंदरां पोह दी ओह दिहाढ़ी, जेहड़ी मेरे कन्ढ्ढे वज्जी वधाईआ । जुगां जुगां दी पिछली सभ दी लथ्थी उधारी, लहिणा आया मुकाईआ। मेरी सुध बुध भुल गई सारी, मन चली ना कोए चतुराईआ। सेवा कर ना सकी औगणहारी, गुनाहगार दए दुहाईआ। चरन भेंट कर ना सकी किछ दवारी, निउँ निउँ ना लागी पाईआ। क्यों अर्जन गुर मैनूं विच्चों हौली जेही सैनत मारी, सहिजे दिता समझाईआ । अगे आउण वाली वारी, वारता प्रभ दी बेपरवाहीआ। तूं हथ्थां पैरां वाली नहीं कोई लाड़ी, नक्क नथ्थ सुहाग ना कोए वखाईआ । तूं चार जुग रही कुँवारी, तेरा कन्त नज़र कोए ना आईआ। उठ वेख परम पुरख दी खेल न्यारी, नर निरँकार आपणी धार चलाईआ । जिस ने तेरे नालों गुरमुखां दी संगत रखी प्यारी, सुख सुनेहड़े शब्दी रिहा पुचाईआ। जिन्हां दी वसदी रहिणी वाड़ी, वारता चले विच लोकाईआ। जिन्हां दी लेखे लगणी दिहाढ़ी, कीमत झोली देवे पाईआ। तूं कन्ढ्ढे उछल के वेखीं किनारी, कन्यां वाला रूप बदलाईआ। तैनूं वखावां उन्हां दे सिर ते चुक्की खारी, जो समुंद सागर सारे पार गए कराईआ। अमृत फल केला जिस वेले कृष्न लाया सी दन्दां नाल दाढ़ी, सुदामे वजी वधाईआ । ओस वेले उस दी पीड़ कीती सी चुबाड़ी, करक कोठी दर्द वाहो दाहीआ। केले किहा तूं जोत ओह निरँकारी, जो सभ दा सांझा नज़री आईआ। मेरे दोवें पासे इक्को जिहा रस, क्यों वंडी दित्ती पाईआ । जे इके वार अन्दर लैंदो रख, मैनूं वजदी रैहन्दी वधाईआ। कृष्न हौली जेही आपणे गल नूं दब,

अन्दर दिता धकाईआ। नाल किहा कान्हा दे काहन दे हथ्थ एह सबब, सति सच दयां दृढ़ाईआ । मैं ओस दी यद, जो निरगुण सरगुण खेल खिलाईआ। जिस वेले आवे पुरख समर्थ, शाह पातशाह सच्चा शहिनशाहीआ। उस तों पहलों तुसां गुर अर्जन दे चरनां दी बणना वथ, नूंह चन्दू तुहानूं भेंट कराईआ । अर्जन ने लाउणा नहीं हथ्थ, अक्ख नाल ना अक्ख मिलाईआ। क्यों तुहाडा लहिणा देणा हकीकत वाला हक, पतिपरमेश्वर दए चुकाईआ। केले किहा सानूं ओह वेला दस्स, रमज़ इक्क सुणाईआ। कृष्न किहा जिस वेले गुर अवतर पैगम्बर प्रभ दे चरनी जाण ढठ, हठ रहिण कोए ना पाईआ। तीर्थ मुक जाए अठसठ, गंगा गोदावरी जमना सुरस्ती चरन बहि बहि ख़ुशी मनाईआ। लहिणा देणा मुक जाए सभ, सिर सके ना कोए उठाईआ। कलिजुग दी अख़ीरी हद, लहिणा देणा वेख वखाईआ। भगत प्रेम अन्तर रख, रख्या करे चाँईं चाँईंआ। पुरख अकाल दीन दयाल तैनूं दोहां पासयां तों इक्को वार इक्ट्ठा लए चख, सृष्टी तों हो के वख, भगतां नूं दस्से सच, हिरदे अन्तर जाए रच, भाग लगाके काया माटी कच, कंचन रूप दए बणाईआ। महाराज शेर सिँघ विष्नूं भगवान, आपणे लेखे लए घत, लहिणा होर ना लए वत, मूल चुका के डाल्ही पत, पत पतवन्ता आपणे रंग समाईआ।

नीले दी आशा करे पुकार, मेरी पोशाक दे बदलाईआ। तेरे भगतां दा प्यार, मेरे अन्दर पायल रिहा वजाईआ। तेरी आउण वाली बहार, खिड़न वाली गुलज़ार, नुहार सोहणी रही सुहाईआ। तूं दुखियां दा दिलदार, मुखीआं दा सरदार, शाह पातशाह तेरी वड्याईआ। मेरे सिर ते बन्न्हणी ओह दस्तार, जिसदी लिख्त रहे जुग चार, नीला कहे मैं वी कहां मैनूं मिल्या ओह निरँकार, जिस गोबिन्द आपणी गोद ल्या उठाईआ। मखेरना कहे मैं मुकम्मल हो के ख़बरदार, मेरा नाम रहे जुग चार, कलम्यां विच सिफ्त ना कोए सलाहीआ। मेरा मालक शाहसवार, जिस दी नज़रे दो दो चार, मंज़ले मकसूद देवे चाढ़, गृह इक्को दए वखाईआ। मोती जोती दा चमकार, शीशे सति दा विहार, फुंमण फरमाइश दा करन इज़हार, नुमाइश विच नज़र कोए ना आईआ। महाराज शेर सिँघ विष्नूं भगवान, सहिजे दए शाबाश, पूरी करां आस, सद रखां चरनां पास, मैनूं चेते जुझार दा ओह ग्लास, ग़ुलामी सारी दयां कटाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी जोत धर, निहकलंक नरायण नर, खेल वेखण नूं बेताब, रूप धर गुरू महाराज, सति धर्म दा बदल रिवाज, राज समाज काज सारे दए बदलाईआ । सीस जगदीश सोहवे ताज, सजदयां विच होए आदाब, नमसतयां विच लभ्भे माथ, सस्ते तों सस्ता बिन कीमत आपणा नाम झोली देवे पाईआ। जिस दी बिना हरफ़ां तों किताब, दो जहानां गुलशन विच्चों गुरमुख फुल्ल गुलाब, मुरीदां विच्चों मुरीद मुर्शदां

विच्चों मुर्शद प्रेमीआं विच्चों प्रेम गुरसिख लभे आप, आप आपणी दया कमाईआ। नव नौ चार दा इतफ़ाक, लेखा लहिणा करे बेबाक, वेखणहारा भविख्त वाक्, वाक्या वक्त आपणे हथ्थ रखाईआ। गुरमुख बणन ना देवे कोई गुस्ताख़, सिध्धा उलटा चलावणहार जहाज़, मुफ़लिसां दा मुफ़लिस ग़रीबां दा ग़रीब आदाबां दा अदाब, अदब आपणा इक्क जणाईआ। जिस दे गृह ना कोई सवाल ना कोई जवाब, ना कोई माई ना कोई बाप, ना कोई तारा चन्द ना कोई आफ्ताब, ना कोई राग धुन वज्जे रबाब, ना कोई सज्जण मित्र अहिबाब, इक्को भगतां याद, याद याद याद विच रखाईआ। प्यारयां देवण आया ख़िताब, प्रेमीआं दा बणके मुहताज, नवाब दाता धुर दरगाहीआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, अमलां दा देवे आब, दामन आपणा दए फड़ाईआ।