पुस्तकालयभाग २१

५ जेठ शहिनशाही सम्मत ५ लाल सिँघ दे गृह पिंड हेर

पंज जेठ कहे सुण शहिनशाही पंज सम्मत, समें दी धार समें विच्चों दृढ़ाईआ। हरिजन हरिभगत गुरमुख बणे ना कोए हराम निमक, शब्द संदेसा धुरदरगाहीआ। एह आसा रखी जिस वेले खल्ल लथ्थी तबरेज़ शमश, शमां नूर जोत चमकाईआ। परवरदिगार मारी रमज़, अलाही कलमे नाल दृढ़ाईआ। बुद्धी तों परे दे के समझ, पर्दा पर्दानशीं दिता उठाईआ। तेरी मन्ज़ूर करां अर्ज़, आरज़ू आपणे लेखे लाईआ। पूरा निभावां फ़रज़, फ़रज़ी धार ना कोए वखाईआ। जन भगतां मिलण दी मैनूं होवे गर्ज़, गर्ज़ आपणी इक उपजाईआ। जेहड़ी तेरे अंदर सच प्रेम दी दिती तरज़, सो सोहणी दयां दृढ़ाईआ। करां खेल जगत असचरज, अचरज आपणी कार कमाईआ। योद्धा सूरबीर मर्दाना बण के मर्द, मददगीर ना कोए रखाईआ। कलयुग कूड़ी क्रिया मेटां तशदद्, चारों कुण्ट खोज खुजाईआ। लेखा रहे ना किसे मौलवी सईयद, शरअ शरीअत फोल फुलाईआ। सब दा लेखा लहिणा देणा देवां नक़द, जगत उधार ना कोए वड्याईआ। मैं प्रगट होवां भगतां कारण फ़क़त, फ़िकरा इक्को देणा समझाईआ। पंज जेठ सुहञ्जणा होवे वक्त, थित पल घड़ी मिले वड्याईआ। करां खेल धरनी उत्ते

❋

❋

जगत, जागरत जोत डगमगाईआ। फेर निरगुण धार आवां परत, पतिपरमेश्वर रूप वटाईआ। सब दी पूरी करां शर्त, गुर अवतार पैग़ग्बरां लेखा दयां चुकाईआ। लहिणा देणा जाणां उत्ते अर्श, अर्शी हो के पर्दा लाहीआ। जन भगतां देवां आपणा दरस, दरस दीदार इक कराईआ। ग़रीब निमाणयां उत्ते करां तरस, रहमत नाम सच कमाईआ। जन्म जन्म दी मेटां हरस, हवस कूड़ी दयां गवाईआ। गोबिन्द दी पूरी करां शर्त, शहिनशाह हो के फेरा पाईआ। पुठ्ठी सिध्धी कर के नरद, नर नरायण हो के वेख वखाईआ। चारों कुण्ट मेट अन्धेरा गरद, सति सच करां रुशनाईआ। कोझयां कमल्यां वंडां दरद, दर्दी हो के वेख वखाईआ। पूरब जन्म दी वेखां फ़रद, पिछला लेखा आप कढ्ढाईआ। चले धार इक असचरज, अचरज लीला आप बणाईआ। जन भगतां लहिणा मुके बहिश्त स्वर्ग, सचखण्ड साचे मिले वड्याईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच करनी कार कमाईआ। पंचम जेठ कहे पंचम शहिनशाही सम्मत दी धार, धरनी धरत धवल दृढ़ाईआ। प्रभ दा खेल अगम्म अपार, अलख अगोचर कहिण कोए ना पाईआ। सब दी पैज रिहा संवार, जुग जुग वेखे चाँईं चाँईंआ। करनी दा करता क़ुदरत दा आधार, अंदर उदर वेख वखाईआ। जुग चौकड़ी लै अवतार, निरगुण सरगुण वेस वटाईआ। शब्द अगम्मी करे गुफ्तार, बिन अक्खरां राग अल्हाईआ। तख्त निवासी हो उज्यार, नूरो नूर करे रुशनाईआ। सो साहिब स्वामी होया ख़बरदार, बेख़बरां ख़बर सुणाईआ। सन्त सुहेले मीत मुरार, भगत भगवन्त लए जुड़ाईआ। इक्ठे हो इक दरबार, दर दरवाज़ा कुण्डा लाहीआ । कर दरस अगम्म अपार, निरगुण जोत डगमगाईआ। जिस दे विष्न ब्रह्मा शिव ख़िदमतगार, ख़ादम हो के सेव कमाईआ। सो पुरख अकाला होवण लग्गा ज़ाहर, ज़ाहर ज़हूर करे रुशनाईआ। सन्त सुहेले कर त्यार, त्रैभवन धनी दए वड्याईआ। आपणे रख सर्ब अख्त्यार, मुफ्त आपणा नाम वरताईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच करनी कार कमाईआ। पंचम जेठ कहे शमस ने रखी अगम्मी आसा, आशा इक उपजाईआ। तेरा खेल पुरख अबिनाशा, जुग चौकड़ी समझ कोए ना पाईआ। तूं आदि जुगादी दयावान दाता, दीन दयाल तेरी वड्याईआ। तेरा मूल ना किसे पछाता, पर्दा सक्कया ना कोए उठाईआ। सिफ्तां वाली गा गा गाथा, शास्त्र सिमरत वेद पुराण अञ्जील क़ुरान गीता ज्ञान खाणी बाणी दिती उपजाईआ। चार कुण्ट दह दिशा कलयुग कूड़ी क्रिया मारे हाकां, उच्ची कूक कूक सुणाईआ। बन्द कवाड़ी खुल्ल्हे किसे ना ताका, बजर कपाटी पर्दा ना कोए चुकाईआ। प्रभू प्रीती जुड़े कोई ना नाता, सगला संग ना कोए बणाईआ। राए धर्म दा फोले कोई ना खाता, जन्म कर्म दा लहिणा ना कोए चुकाईआ। परवरदिगार मन्न आया आखा, आख़र आपणी खेल खिलाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी

❋

❋

किरपा कर, सच करनी कार कमाईआ। पंज जेठ कहे पंजवां शहिनशाही सम्मत बोल अगम्मा राग, अनरागी दे जणाईआ। कूड़ी क्रिया दे त्याग, त्रैगुण ममता डेरा ढाहीआ। सच दवारे बण सज्जण साक, मित्र इक्को वेख वखाईआ। कलयुग मिटे अन्धेरी रात, सतिजुग सच्चा चन्द चमकाईआ। निरगुण नूर होवे प्रकाश, जोती जोत डगमगाईआ। शमस कहे मेरी आशा तेरा लेखा लिखण जन भगत नाल क़लम दवात, दुआ ख़ुद ख़ुदा अग्गे कराईआ। सिफ्ती धार चले काग़ज़ात, कागद क़लम मिले वड्याईआ। तेरा तेरे नालों रहे ना कोए नाराज़, ग़मी ग़मख़ार देणी गंवाईआ। अंदरों पर्दा खोल्ह के राज़, उहला देणा चुकाईआ। तेरे चरणां होवे हक़ीक़ी नमाज़, सजदा सीस जगदीश निवाईआ । खेल वेखे मण्डल आकाश, धरनी धरत धवल ध्यान लगाईआ। हैरानी विच जन भगत दसे उँगलां मुख विच पा के रोक आपणा स्वास, साह साह तेरी सरनाईआ। बाहर कढ्ढ के चरणां उपर मारन झाक, झलक तेरी नज़री आईआ। एह बदन माटी ख़ाक, तन शरीर कूड़ लोकाईआ। चारों कुण्ट लग्गी आग, त्रैगुण सके ना कोए बुझाईआ । परवरदिगार पूरा करना वाक्, क्या तेरे हथ्थ वड्याईआ। साचे भगतां बणाउणी इक जमात, हिन्दू मुस्लिम सिख ईसाई वंड ना कोए वंडाईआ। जिधर तक्कां तेरा होवे प्रकाश, अन्ध अन्धेरा देणा गवाईआ। साहिब सतिगुर वसणा साथ, विछोड़ा नज़र कोए ना आईआ। गुरमुखां पिट्ठ दे के देणा जवाब, रसना जिह्वा नाल हिलाईआ। एह गोबिन्द लिख के गया हिसाब, बिन अक्खरां अक्खर लिखाईआ। दरज कर गोबिन्द पुरख अकाल वाली किताब, कुतबख़ाने ना कोए जणाईआ। ओस दा लेखा होवे बेबाक, बच्या रहिण कोए ना पाईआ। जन भगतां गंढ्ढ पवाई धर्म दा धर्म बणाया साक, कर्म दा कर्म दिता बदलाईआ। भगतां कोलों भगतां ल्या प्रशाद, लाची लाची नाल बदलाईआ। मिट्ठा मुख कर स्वाद, सोहणा रस ल्या चखाईआ। सजदा सीस कर आदाब, नमस्ते डंडावत इक समझाईआ। रूह बुत कर के पाक, पतित पुनीत दए सरनाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच करनी कार कमाईआ। पंज जेठ कहे सम्मत शहिनशाही पंज दा वेखो रुतबा, रुस्तम देवे माण वड्याईआ। लेखा रहे ना किसे कुतबा, क़ुदरत क़ादर दया कमाईआ। जिस नूं उडीकदयां लँघ गईआं मुद्दतां, जुग चौकड़ी राह तकाईआ। जिस दा लेखा गोबिन्द नाल अनन्दपुर दा, पुरीआं लोआं खोज खुजाईआ। ओह मालक ख़ालक धुर दा, दरगाह साची सोभा पाईआ। खेल दस्से सच्चे सतिगुर दा, जो सतिगुर जन्म मरन विच कदे ना आईआ। शौह दरया कदे नहीं रुढ़दा, मढ़ी गोर ना कोए टिकाईआ। जिस दा मन्त्र इक्को फ़ुरना फुरदा, मन कल्पणा दए गवाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच साची कार कमाईआ। शमस कहे लाल सिँघ ने सीस रख्या नंगा, ओढन उपर ना कोए टिकाईआ।

❋

❋

मालवे वाल्यां दिता कंघा, गोबिन्द गंढ्ढ पवाईआ। खलो के इक टंगा, पिछला लहिणा याद कराईआ। किथ्थे तेरा खड़ग खण्डा, तरकश तीर कमान नज़र कोए ना आईआ। की खेल करें सूरे सरबंगा, सगली आपणी कार कमाईआ। किस कूटे पावें दंगा, चारों कुण्ट अन्धेरा छाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणा हुक्म वरताईआ। सम्मत पंज कहे पंचम जेठ वेख अगम्म मिलावा, मिलणी हरि जगदीश कराईआ। सब दा इक्को जिहा दाअवा, बिरध बाल ना वंड वंडाईआ। सच दवारे इक्को नावां, ऊँच नीच ना कोए रखाईआ । सब दा तराज़ू कर के सावां, शाह कंगालां इक्को दर टिकाईआ। साचा मेला कर के भगत भरावां, धुर दा संग दिता जणाईआ। अगला खेल वेखणा नाल चावां, चाउ घनेरा दिता दृढ़ाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच करनी कार कमाईआ। पंचम जेठ कहे सुण शहिनशाही सम्मत मीत, मित्रा दयां जणाईआ। प्रभ चलाउणी इक रीत, रीती पिछली देणी तजाईआ। सृष्टी रसना जिह्वा गाउणा गीत, ढोले गोबिन्द वाले दृढ़ाईआ। किसे दी आसा पूरी ना होवे उम्मीद, मनसा मन ही विच रखाईआ। बिना शब्द तों करे ना कोए ताकीद, धुर दा हुक्म ना कोए दृढ़ाईआ। जिस दी सिफ्त करे क़ुरान मजीद, कूक कूक सुणाईआ । जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच लेखा वेख वखाईआ। पंचम जेठ कहे मेरे सम्मत शहिनशाही दर ठांडे साचे आ जा, अज्ज कल्ह वेख वखाईआ। की खेल करे प्रभू महाराजा, राजन राज नूर अलाहीआ। जिस ने लख चुरासी साजन साजा, घट घट अन्तर फोल फुलाईआ। सो मालक ग़रीब निवाजा, निरगुण आपणी कार कमाईआ। प्रगट हो के देस माझा, मजलस दोआबे विच वखाईआ। फेर जाणा मदीना मक्का काअबा, मक़बरिआं फोल फुलाईआ। लेखा मुका के पुन्न सवाबा, अगला झगड़ा देणा गवाईआ। सब दा इक्को सजदा होवे आदाबा, डंडावत इक्को इक दरसाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच करनी कार कमाईआ। सम्मत पंज कहे मैं हुक्म मन्ना सरकार, सरोकार ना कोए जणाईआ। निउँ निउँ करां निमस्कार, नमस्ते विच दुहाईआ। जिथों सांझा मिले प्यार, नाता गुरमुखां नाल जुड़ाईआ। इक्को दुआरा दस्स दरबार, दरगाह साची इक दरसाईआ। नेत्र लोचण नैण वेखो उघाड़, नैण मूंद मूंद मिलाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच करनी कार कमाईआ। पंचम जेठ कहे मालवे वाल्यां दिता कंघा, सोहणा सीस सुहाईआ। मैं मँग अगम्मी मँगां, मांगत हो के झोली डाहीआ। दोआबा मालवा होवण वाला सी कुछ दंगा, जंग आपो विच रखाईआ। लाल सिँघ खलो के इक टंगा, प्रभ दे कोलों मँग मँगाईआ। प्रभू गुरमुख तेरा सब तों चंगा, चंगी तेरी वड्याईआ। जिस दे चरण चुम्मे गंगा, गोदावरी जमना सुरस्ती छूह के ख़ुशी

❋

❋

बणाईआ। एन्हां अन्तर इक अनन्दा, जो पुरी अनन्द वाला गया टिकाईआ। हरिजन चाढ़्ह के साचे चन्दा, आपणा नूर कर रुशनाईआ। माण रहे ना किसे पंडा, मुल्लां शेख़ां पन्ध मुकाईआ। एका शब्द गुरु दा डंडा, ब्रह्मण्डां दए चमकाईआ। माण तोड़ हँकारी गंढ्ढा, दूई द्वैती डेरा ढाहीआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, देवणहारा साचा वर, सच करनी कार कमाईआ। पंचम जेठ कहे जन भगतो सारे करो सलाह, मशवरा आपणे नाल बणाईआ। पंज लिखारी होवण गवाह, शहादत पंचम विच भुगताईआ। इक्को प्रभू लैणा मना, दूजी ओट ना कोए जणाईआ। मलणी पवे ना कदे स्वाह, तेड़ लंगोट ना कोए रखाईआ। सब दा लेखा पूरा दए करा, करनी दा करता नूर ख़ुदाईआ। सूफ़ीआं होवे ना कदे जुदा, वखरी वंड ना कोए वंडाईआ। सच प्रेम दा लओ मज़ा, मज़ाक़ पिछला देणा चुकाईआ। सब दे सिर ते कूकदी क़ज़ा, चारों कुण्ट पन्ध मुकाईआ। वेख्यो चुरासी वाली रहे किसे ना सज़ा, आवण जावण लैणा कटाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच मेला लए मिलाईआ। पंचम जेठ कहे एह लहिणा गोबिन्द वाली कीड़ी, कर्म कांड झोली पाईआ। प्रभ नूं मिलणा मार्ग गली भीड़ी, जग नेत्र नज़र किसे ना आईआ। सतिगुर किरपा चढ़ो सीढ़ी, मंज़ल मंज़ल दए समझाईआ । गलों कट शरअ ज़ंजीरी, नूरे नज़र कर रुशनाईआ। लै के जाए घर अख़ीरी, आख़र आपणे गृह टिकाईआ। जिथों मिलदी मीरी पीरी, पातशाहां वड्याईआ। झगड़ा पैंदा हकीर हकीरी, ग़रीब ग़रीबां होए ना कोए सहाईआ । जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच मेला लए मिलाईआ। सम्मत पंज कहे जन भगतो प्रभ देवे कदे ना पिच्छा, पेशीनगोई विच समझाईआ। कलयुग कूड़ी क्रिया वेख के इच्छा, तुहाडा मुख दिता बदलाईआ । फेर माण दे के पूरे सिखा, सिख सतिगुर विच समाईआ। जिस दा नाम संदेसा लिखा, ना कोई मेटे मेट मिटाईआ । माण मिले वड्डा निक्का, बिरध बालां रंग रंगाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणी कार कमाईआ। सम्मत शहिनशाही पंज कहे मेरा पंच होवे प्रबंध, प्रबंधकां दयां दृढ़ाईआ। जूठ झूठ छड्डणा गंद, सच सुच्च इक उपजाईआ। भागहीण रहे कोई ना मंद, मंदभाग ना कोए चतुराईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच करनी कार कमाईआ। पंचम जेठ कहे दुआबे वाल्यो दयो दस्तार, दस्त देणी फड़ाईआ। तुहाडा पिछला क़र्ज़ देवां उतार, लहिणा सब दा झोली पाईआ। तुसीं आपणे तन दे सारे सरदार, आत्म मालक इक उपजाईआ। ख़ालक मन्नणा इक एकँकार, दूजी ओट ना कोए रखाईआ। तुहाडे विच्चों तुहाडा वीर बणा के सेवादार, सेवा सच सच लगाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच मेला लए मिलाईआ। लाल सिँघ सिर बन्न्हणी पग्ग, आपणे हथ्थ उठाईआ। गुरमुखां पिच्छे भावें छडणा पए जग, नाता

❋

❋

दीन दुनी तुड़ाईआ। दीन मज़हब दी तोड़नी हद्द, शरअ वंड ना कोए वंडाईआ। उच्ची कूक कहिणा वज्ज, वजह धुर दी देणी समझाईआ। जन भगत प्रभ तों रहे ना कोई अलग्ग, वखरा गृह ना कोए सुहाईआ। हँस बणे कोई ना कग, विष्टा कूड़ ना कोए फुलाईआ। त्रैगुण सड़े कोई ना अग्ग, अमृत मेघ इक बरसाईआ। सब दा सांझा इक्को पद, पदवी देवे धुरदरगाहीआ। जन भगत प्रभू दी यद, याददाशत ना कदे भुलाईआ। सारे वायदा कर लओ अज्ज, पंचम जेठ रिहा सुणाईआ। इक पासे फाँसी दा हुक्म देवे जज्ज, दूजे पासे सतिगुर नालों कन्नी ना कोए छुडाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच करनी कार कमाईआ। पंचम जेठ कहे सब ने करना इक इक़रार, पिछला दयां जणाईआ। पंजे लिखण वाले लिखार, लेखा लिखण चाँईं चाँईंआ। जिस दा सब दे नाल प्यार, प्रीतम इक्को बेपरवाहीआ। बिना पुरख अकाल तों भगतां करनी नहीं कोई निमस्कार, नमों नमों ना सीस निवाईआ। तुहाडा सोहणा लग्गणा दरबार, चार जुग दे दरबारी वेखण चाँईं चाँईंआ। हौली हौली धर्म दा दे देणा इख्त्यार, मुख्त्यार गुरमुख लैणे उपजाईआ। हरिजन रहे ना कोए ग़द्दार, कूड़ कुड़िआरा देणा गवाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच मेला लए मिलाईआ। पंचम जेठ कहे क्यों वक्त रख्या पंज, अमृत वेला रंग रंगाईआ। जिस वेले नानक दी जगत रीती चढ़नी सी जंञ, अमृत वेले उठ के प्रभ नूं ल्या ध्याईआ। ओस वेले पुरख अकाल दीन दयाल शब्दी धार लिखारी जणाए पंज, पंचम वड वड्याईआ। जिन्हां दी धार विच होवे कारज अनन्द, अनन्द अनन्द विच्चों प्रगटाईआ। अगम्म सुणाया छन्द, सोहँ ढोला इक अलाहीआ। चार वरनां ढाह के कंध, भाण्डा भरम भन्नाईआ। ख़ुशी करना बन्द बन्द, बन्दगी इक समझाईआ। सोहरे पेईए होए कदे ना रंज, संगी साथी आपणा संग बणाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच करनी कार कमाईआ । पंज जेठ कहे गोबिन्द पंज वेर कीते अरदासे, वेला पंज पंज सुहाईआ। पंज वारी बदल के आपणे पासे, करवट करवट विच रखाईआ। पंज वारी पाणी पीता विच ग्लासे, वेला पंज पंज सुहाईआ। पंज वजे पाणी विच घोले सी पतासे, बाटे दिती माण वड्याईआ। पंज वजे तन छुहा के गाते, खण्डा खड़ग वड्याईआ। पंज वारी गोबिन्द फड़ उठाया पुरख अकाल दाते, आपणी गोद टिकाईआ। पंज वजे पंजां प्यारयां हुक्म दिता ख़ुशीआं नाल नहाते, जगत मैल धवाईआ। पंज वार गोबिन्द पिछले वेख के खाते, पूरब लहिणा दिता मुकाईआ। पंज वार गोबिन्द गुरमुखां वल झाके, मस्ती विच नैण उठाईआ। पंज वार मिट्ठी मिट्ठी कर के बाते, सोहणा रस बणाईआ । पंज वार वाहिगुरु वाहिगुरु वाहिगुरु वाहिगुरु वाहिगुरु आखे, गोबिन्द रसना जिह्वा अल्हाईआ। पंज वार सब दे पढ़ के फ़ाते, फ़तवा अन्तिम दिता लगाईआ।

❋

❋

जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच करनी कार कमाईआ। पंज जेठ कहे पंज वजे गुजरी कुक्ख सी गोबिद निंमिआ, तन वजूद मिली वड्याईआ। अमृत सोमा धुर दा सिम्मया, सर सरोवर सोभा पाईआ। दुष्ट दमन पंज वजे याद कीता सी कुण्ट हेम्मया, कुण्ड ध्यान लगाईआ। पंज वेरां आपणे जीवण विच गुजरी ने गोबिन्द दा मुख चुम्मया, प्यार नाल वड्याईआ। पंज वेरां गोबिन्द ने आपणीआं पंजां उँगलीआं वाला कढ्ढया ख़ून्नया, तिलक गुरमुखां वाला बणाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणा रंग रंगाईआ। पंज जेठ कहे पंज वजे गोबिन्द पंज वार गोदावरी विच नहाता, पंजां प्यारयां नाल रखाईआ। पंज वार तक उपर आकाशा, पुरख अकाल वेख वखाईआ। पंज वार गोबिन्द खेलिआ सार पाशा, चौपट बाज़ी इक जणाईआ। पंज वार मुख तिनका पाया घासा, कक्खां रंग रंगाईआ। पंज वार बिना ज़बान तों गाई गाथा, तूं मेरा मैं तेरा दूजा नज़र कोए ना आईआ। पंज वार गोबिन्द पंजां प्यारयां डाटा, बाहों फड़ के चरणां परे कराईआ। पंज वार बेदाअवा लिख के पंजवीं वार पाटा, पंचम मिले माण वड्याईआ। पंज वार गोबिन्द अमृत वेला पंज वजे आपणे लंगर विच पंज मुट्ठां पाईआं सी आटा, लोह लंगर दिता चलाईआ। पंज वेरां गोबिन्द ने ढाई साल अंदर आपणा अंगूठा चाटा, सज्जा हथ्थ मुख छुहाईआ। पंज वेरां बाल अवस्था रोया सी मार के डाडां, उच्ची कूक कूक सुणाईआ। पंज वेरां गुर तेग़ बहादर दी कंड ते चढ़या सी नाल लाडा, आप आपणा बल वखाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद देवे माण वड्याईआ। पंचम जेठ कहे मेरी सब दे अग्गे दुआ, दोआबे वाल्यो दयां जणाईआ। तुहाडी आत्मा प्रभ दे नालों होवे ना कदे जुदा, वखरा घर ना कोए सुहाईआ । सब दी इक्को होए अदा, आदाब इक्को सीस निवाईआ। सब दी मँगण वाली सदा, सदाकत विच राग अल्हाईआ । सतिगुर मिलणा छड्डणी जगत शर्म हया, हयाती आपणी लैणी बदलाईआ। जो मालक ख़ालक प्रितपालक दिलरुबा, रहमत हक़ कमाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच करनी कार कमाईआ। पंज जेठ कहे जन भगतो मैं तुहानूं करन आया मज़बूत, हौसले दयां वधाईआ। वेख्यो डर ना जाइओ विच काया कलबूत, मन मनसा ना कोए चतुराईआ। तुहाडा ओस दे कोल सबूत, जो सब दा पिता माईआ। जिधर तक्को ओधर मौजूद, हर घट नज़री आईआ। एथे ओथे दो जहानां करे महिफ़ूज़, सिर आपणा हथ्थ रखाईआ। एह शब्द इशारा अगम्मी रमज़ जाणा बूझ, बुझारत जगत ना कोए जणाईआ। अंदरों कढ्ढ देणी दूज, द्वैती डेरा ढाहीआ। जेहड़ा पंज पंज क़दम पिच्छे नूं कीता कूच, पंचम कूड़ दा नाता दिता तुड़ाईआ। पिछला जन्म कर्म कर मनसूख़, अगला लेखा सतिगुर घर बणाईआ। तुसीं ओस प्रभू दे पूत, जिस नूं जन्मे कोए ना माईआ।

❋

❋

जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणा खेल खिलाईआ। पंचम जेठ कहे मैं दस्सां अकथ कहाणी, कथनी कथ कोए ना पाईआ। जिस दी सारे गाउँदे बाणी, सिफ्तां विच सालाहीआ। ओह शहिनशाह सुल्तानी, निरगुण नूर अलाहीआ। कलयुग अन्त कर मेहरवानी, महबूब मेहर नज़र उठाईआ। अमृत रस दे के पाणी, निझर झिरना इक झिराईआ। झगड़ा मुका के चारे खाणी, खै्हड़ा अगला दए छुडाईआ। मंज़ल दस्स इक रुहानी, आत्म परमात्म जोड़ जुड़ाईआ। सब दा इक्को घर इक्को गृह महिमानी, दूजा दर ना कोए वखाईआ। शरअ विच देणी पए ना कोए क़ुरबानी, मज़हबां वंड ना कोए वंडाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच करनी कार कमाईआ। पंज जेठ कहे मेरी अन्त अख़ीरी अरदास, बेनती दयां जणाईआ। तुहाडा प्रभ दे लेखे स्वास, साह साह विच समाईआ। सद वसो ओस दे पास, जो परमेश्वर धुरदरगाहीआ। जन्म विच होणा ना पए निरास, निरास्ता कूड़ ना कोए जणाईआ। सब दा इक्को जिहा करे विश्वास, धीरज धीर आप धराईआ। सच नूर दा कर प्रकाश, अन्ध अन्धेरा दए मिटाईआ। जिस कारण इक्ठे कीते आज, मेला सहज सुभाईआ। जन भगतो तुहाडी धार धर्म दा होवे काज, करनी दा करता आप कमाईआ । जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सति सतिवादी वेख वखाईआ। पंचम जेठ कहे मैं आया क्यों दुआबे, आपणा फेरा पाईआ। संदेसा दिता नानक निरगुण बाबे, सरगुण तत जणाईआ। जिस वेले कल कल्की आया माझे, सम्बल आपणा डेरा लाईआ। नवीं साजना साजे, पर्दा अगम्म खुल्हाईआ। जन भगतां मार के आवाज़े, सुत्तयां लए उठाईआ। गुरमुखो तुसीं जन्म जन्म दे सिध्धे कर्म कर्म दे सादे, सिद्धी इक वखाईआ। जो तूं मेरा मैं तेरा सोहँ महाराज शेर सिँघ विष्नूं भगवान अराधे, आवण जावण रहे ना राईआ। गोबिन्द पिता ते नाल मिलो पुरख अकाल दादे, जो दाअवे नाल आपणे गृह टिकाईआ। कोटां विच्चों प्रभ किरपा नाल थोड़े्ह जिहे जागे, जागरत जोत करी रुशनाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, देवणहारा साचा वर, जन भगत करे वडभागे, वडभागी आपणी दया कमाईआ। वडभागी हरिभगतन जोड़, मेला सहज सुभाईआ। सच प्रीती निभे तोड़, अध्धविचकार ना कोए तुड़ाईआ। कलयुग वेख अन्धेरा घोर, निरगुण नूर करे रुशनाईआ। गुरमुखो सतिगुर घर दे बणयो कदे ना चोर, चोरी सतिगुर नाल ना कोए कमाईआ। सच प्रेम दी बन्न्हणी डोर, नाता धुर दा लैणा रखाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, निहकलंक नरायण नर, महाराज शेर सिँघ विष्नूं भगवान, आदि जुगादि जुग चौकड़ी नित नवित्त जन भगतां सदा कोल, विछोड़े विच विछड़ कदे ना जाईआ।

❋

❋

५ जेठ शहिनशाही सम्मत ५ सरवण सिँघ दे गृह पिंड हेर

पंचम जेठ कहे प्रभ सदा दयालू, दीन दयाल दया कमाईआ। पूरब लहिणा जाणे की आशा रखी नानक पिता कालू, अन्त स्वासा जगत तजाईआ। बिन नैणां नज़र आई रेत बालू, अगनी तत वांग तपाईआ। हुक्म संदेसा सुणया तेरी बिन्द धार होणी चालू, चार वरन वरन वड्याईआ। धरनी धरत धवल धौल आपणे कर्म कांड दा बदल लैणा सालू, सालगिरह समझ किसे ना आईआ। जिस वेले सति धर्म दा मार्ग होणा चालू, चारों कुण्ट अन्धेरा छाईआ। गुर अवतार पैग़ग्बर आपणी सुरत ना कोए संभालू, सम्बल वस्से बेपरवाहीआ। नाम भण्डारा अगम्म उछालू, छहिबर आपणा प्रेम लगाईआ। भगत सन्त होए किरपालू, किरपानिध दया कमाईआ। जुग चौकड़ी लहिणा देणा जाणे हालू, हालत वेखे कूड़ लोकाईआ। साची करनी कर के नवीं देवे मसालू, मिसल पिछली दए बदलाईआ। असल वसल दा बणे वसालू, विशा विशेष विश्व समझाईआ। जन भगतां घाल आपे घालू, धायल होवे कूड़ लोकाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, एका देणा साचा वर, सच करनी कार कमाईआ। पंज जेठ कहे कालू नूं अन्तिम नज़री आया छुरा, तिक्खी धार सोभा पाईआ। घर नानक हुंदयां तूं क्यों चल्यों निगुरा, सतिगुर समझ ना सीस निवाईआ। निगाह वखाई अनन्द पुरा, गोबिन्द नूर ज़हूर जणाईआ। सच प्रेम किसे ना जुड़ा, जोड़ी जगत ना कोए वड्याईआ। मुहब्बत प्यार दिसी थुड़ा, घाटा पूर ना कोए वखाईआ। सब दा बेड़ा जांदा रुढ़ा, खेवट खेटा नज़र कोए ना आईआ। बिन सतिगुर शब्द देवे कोई ना हुड़ा, चप्पू वञ्झ मुहाणा कम्म किसे ना आईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच लेखा इक वखाईआ। पंचम जेठ कहे कालू नूं वज्जा अगम्मी धक्का, अन्तर सुध रही ना राईआ। शरीर दी क़ीमत दिसे कोई ना टका, तन ख़ाकी दए दुहाईआ। नानक गुर ना मन्नया पक्का, बच्चा समझ के झट लँघाईआ। फेर नज़र आया मक्का, मदीने फिरी दुहाईआ। फेर नज़र आया नूर अलाही हक़ा, हक़ीक़त विच वड्याईआ। फेर निरगुण धार वेख्या सका, सरगुण संग ना कोए बणाईआ। फेर नाम संदेसा सुणया पता, पतिपरमेश्वर दिता दृढ़ाईआ। गोबिन्द अन्त जैकारा बोलणा फ़तह, फ़तिह इक वड्याईआ। धर्म दी धार बणाउणा जथा, गुरमुख पंज मिले वड्याईआ। प्रभ दे नाम दृढ़ाउणी कथा, कहाणी आपणी ना कोए सुणाईआ। लेखा जणाउणा ऐज़न तथा, मेहरवान मेहर नज़र उठाईआ। तीर कमान उठा के भथ्था, भाण्डा भरम भउ भन्नाईआ। घोड़ा चाढ़्ह के उपर भट्ठा, अगनी अग्ग देणी बुझाईआ। चार वरन कर इक्ठा, झीवर छींबे नाई जट्ट मेल मिलाईआ। दीन मज़हब दा पा के रट्टा, रट्टा वेखे थाउँ थाईंआ। झगड़ा मुकावे जो खावे वच्छा कटा, कटाकश आपणा इक लगाईआ। साचे नाम

❋

❋

दा दस्स के टप्पा, टिप्पी बिन्दी सोभा पाईआ। ज़ात पात मेट के वट्टा, राह इक्को दए वखाईआ। अन्त शरीर छड्ड के दिसे नठ्ठा, लोकमात रहिण ना पाईआ। पुरख अकाल नाल कर के मता, मति मतांतर दए गवाईआ। सच प्रीती विच रत्ता, रंग इक्को इक रंगाईआ। सच दवारे सच वसा, घर इक्को इक सुहाईआ। सदी चौधवीं फेर आवे नस्सा, निरगुण सरगुण वेस वटाईआ। मेटे रैण अन्धेरी मस्सा, सतिजुग सच चन्द चमकाईआ। जन भगतां करे जसा, सिफ्तां विच सिफ्त सालाहीआ। ग़रीब निमाणयां करे रच्छा, सिर आपणा हथ्थ टिकाईआ। सति धार चढ़ा के रथा, रथ रथवाही कार कमाईआ। सब दे लेखे लावे मस्तक मथ्था, धूढ़ी चरण ख़ाक रमाईआ। हर हिरदे अंदर होवे वसा, वास्ता आपणे नाल जुड़ाईआ । कालू वेख के हो गया हक़ा बक्का, हैरानी अंदर आईआ। मैं समझया नानक पंज तत्ता बन्दा, बंदयां वरगा सोभा पाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच मेला लए मिलाईआ। पंज जेठ कहे कालू नूं अन्तिम आई सोझी, अख़ीरी स्वास दिता तजाईआ। खै्हड़ा छुटिआ ढाई महीने दा रोगी, दु:ख दर्द रिहा ना राईआ। भरम रिहा ना जञ्ञू बोदी, मस्तक तिलक ना कोए वड्याईआ। नज़ारा तक्कया वेदी सोढ्ढी, कुल कुल विच्चों बदलाईआ। नेत्र तक्की अगम्मी डोडी, जिथों विष्न ब्रह्मा शिव उपजाईआ। गुर अवतार पैग़ग्बर आउँदे जोगी, भगत सन्त मिले वड्याईआ। शब्द अनाद सुणया बोधी, अगम्म कीती पढ़ाईआ। इशारा दिता चौदां लोकी, चौदां तबक भेव खुल्हाईआ। सुरती रहे कोई ना सोती, हरि सुत्तयां आप उठाईआ। साथी मिल्या कोई ना गोती, संगी संग ना कोए निभाईआ। नाल चली ना जञ्ञू धोती, अगला रंग ना कोए रंगाईआ। खाण पीण मुकी रोज़ी, वस्त हथ्थ कोए ना आईआ। मूर्ख मति रही ना होछी, ममता मोह मिटाईआ । बुद्धी अक़ल सोच ना सोची, चले ना कोए चतुराईआ। जां निगाह पई नज़री आया रविदास चमारा मोची, रम्बी आर हथ्थ उठाईआ। अन्तर आसा इक्को लोची, लोचण नैण निज खुल्हाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच करनी कार कमाईआ। पंज जेठ कहे कालू दा अन्तिम छुटिआ शरीर, कला कल दिती वरताईआ । अख़ीरी स्वास ते नानक ने बदल दिती तक़दीर, नाता पिता पूत तुड़ाईआ। मेहर निगाह कर तासीर, नेत्र नैण इक खुल्हाईआ। पिछले कीते उत्ते मार लकीर, अगले मार्ग इक्को पाईआ। जिथ्थे झगड़ा नहीं ग़रीब अमीर, ऊँच नीच ना कोए रखाईआ। साची आसा वेख उम्मीद, अमल दिता दृढ़ाईआ। मैं तेरा तत्तां वाला अज़ीज़, जगत विच सुहाईआ। मैनूं पुरख अकाल नाल मिलाउण दी रीझ, तेरा नाता दयां जुड़ाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच करनी कार कमाईआ। पंचम जेठ कहे कालू अन्तर कीता ध्यान, धरनी धरत धवल सुहाईआ। शब्दी मिल्या ज्ञान, तूं मेरा मैं तेरा राग

❋

❋

अलाहीआ। वेख्या हक़ मकान, सम्बल इक वड्याईआ। जिथ्थे जगे जोत महान, निरगुण नूर जोत रुशनाईआ। गुर अवतार पैग़ग्बर सीस झुकाण, निउँ निउँ लागण पाईंआ। सजदा करे ज़िमीं असमान, ब्रह्मण्ड खण्ड धूढ़ी ख़ाक रमाईआ। दो जहान तों वखरा विधान, हुक्म इक्को इक अलाहीआ। साची करनी करे विच जहान, करता बेपरवाहीआ। भगत सुहेले आप पहचान, दर ठांडे मेल मिलाईआ। सति सच दा दे के दान, वस्त अगम्म आप वरताईआ। झगड़ा मुका ज़िमीं असमान, ज़ामन हो के होए सहाईआ। कलयुग कूड़ मेट तुफ़ान, तोहफ़ा नाम निधाना झोली पाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच मेला आप मिलाईआ। पंचम जेठ कहे कालू नूं मिली अन्तिम थापी, हरि पुश्त पनाह लगाईआ। तूं इक्को नाम जापी, जपत जपत वड्याईआ। प्रभ खेल करे प्रतापी, हरि वड्डा वड वड्याईआ। जिस वेले कलयुग अन्तिम गुर अवतार पैगम्बरां दी उम्मत सिखी होई पापी, पतित पुनीत ना कोए कराईआ। शास्त्र सिमरत वेद पुराण अञ्जील क़ुरान गीता ज्ञान खाणी बाणी वेखण सच नाम दी कापी, असल हथ्थ किछ ना आईआ। रसना जिह्वा बत्ती दन्द सिफ्तां वाले बणन भाटी, भाव भेव ना कोए दृढ़ाईआ। सच सिँघासण सोहे कोई ना खाटी, खटका होवे कूड़ लोकाईआ। मंज़ल चढ़े कोई ना घाटी, दरगाह सच ना कोए सुहाईआ। चारों कुण्ट होए अन्धेरी राती, निरगुण नूर ना कोए चमकाईआ। साचा दिसे कोई ना साथी, सगला संग ना कोए बणाईआ। ओस वेले किरपा करे पुरख अबिनाशी, हरि करता दया कमाईआ। जिस नूं सब ने कहिणा घनकपुर वासी, पंचम जेठ मातलोक मिले वड्याईआ। जन भगतां मेटे उदासी, संसा अंदरों दए कढ्ढाईआ। सच घर दा होवे दासी, दर इक्को डेरा लाईआ। कालू किहा मैं नानक दा पिता मेरी कटी जाए जम फाँसी, आवण जावण रहे ना राईआ। पिछली भुल्ल दी मँग मुआफ़ी, नेत्र नैणां नीर वहाईआ। नानक नूं मारया कुट्टया कीती जगत गुस्ताख़ी, गुस्सा गिला देणा गवाईआ। मेरे साहिब सतिगुर पुरख अकाल मेरी सदा करनी राखी, सिर आपणा हथ्थ टिकाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, निहकलंक नरायण नर, महाराज शेर सिँघ विष्नूं भगवान, जिस दी कथा किसे ना वाची, वाचक हो के कहिण कोए ना पाईआ।