पुस्तकालयभाग २१

२१ सावण शहिनशाही सम्मत ५ हरिभगत दुआर जेठूवाल

सावण कहे मेरी सुहञ्जणी थित इक्की, वार वारता दयां जणाईआ। आसा रख के गए सप्त ·षी, सति सतिवादी राह तकाईआ। वेद व्यासे पट्टी लिखी, अक्खर अक्खरां नाल जोड़ जुड़ाईआ। कृष्ण ने किहा राधा सख़ी, सुख़न अगम्म दयां दृढ़ाईआ। राम सीता वखाया अक्खीं, निज नेत्र अक्खखुल्हाईआ। वशिष्ट खेल वेख्या लख चार अस्सी, चुरासी पर्दा लाहीआ। मूसा नज़ारा तक्कया हो बेवसी, वसल वेख नूर अलाहीआ। हज़रत ईसा हथ्थ लाया रस्सी, सलीव फाँसी नाल छुहाईआ। मुहम्मद इक उँगल नाल दाढ़ी कीती रत्ती, नौ सौ नड़्हिनवे वाल रंग रंगाईआ। नानक मन्न के कमलापती, पतिपरमेश्वर सीस निवाईआ। गोबिन्द खड़ग कटार फड़ के हथ्थीं, कूड़ क्रिया कीती सफ़ाईआ। धरनी धरत धवल धौल मँग मँगी अच्छी, अच्छी तर्हां ध्यान लगाईआ। जल धारा विच आउँदा रिहों बण के कच्छ मच्छी, रूप अनूप बदलाईआ। मेरी आशा खिड़ खिड़ा हस्सी, हस्ती तकणी बेपरवाहीआ। जेहड़ी वंड कर के ग्यों सूर गाँ वच्छी, विश्व दे मालक पर्दा देणा उठाईआ। कथा कहाणी सुणावीं सच्ची, सच संजम इक दृढ़ाईआ। तेरी धार प्यार होवे अगम्मी बच्ची, बचपन आपणे लेखे लाईआ। कौल इक़रार कर ना नस्सीं, चार जुग दे गुर अवतार पैग़ग्बर ध्यान रखाईआ। मानव मानुख मानस इक वसावीं बसी, खेड़ा इक्को इक वड्याईआ। दीनां मज़हबां विच ना फसीं, फ़ैसला आपणा हक़ सुणाईआ। नौ सौ चुरानवे चौकड़ी जुग पिच्छों तेरा आउणा होवे मसीं, मसल्यां विच जणाईआ। धरनी चार कुण्ट फिरे नस्सी, भज्जे वाहो दाहीआ । जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद देणी माण वड्याईआ। सावण कहे प्रभ वेखणे पईए सहुरे, सौंह सुगंदी तेरी इक वखाईआ। मेरे मालक गम्भीर गौरे, गहर गवर तेरी वड्याईआ। तुध बिन कारज कदे ना सौरे, ग़मी ग़म ना कोए बणाईआ। तेरा

❋

❋

रूप होवे अवर का औरे, हरिजू आपणा फेरा पाईआ। अगम्मी धार जेहड़े शब्दी वरके रखे कोरे, अक्खर सके ना कोए लिखाईआ। गुर अवतार पैग़ग्बरां हिस्से दिते थोड़्हे थोड़्हे, नाम क़लमे झोली पाईआ। स्त्री मर्द बणा के जोड़े जोड़े, सीता राम कृष्ण काहन इष्ट वखाईआ। पैग़ग्बरां गुरुआं चढ़ा के उत्ते घोड़े, शाह सवारे दिते जणाईआ। धरती उत्ते फिरदे दौड़े, भज्जण चाँईं चाँईंआ। तेरे हुक्म दे ला के पौड़े, दीन दुनी गए वखाईआ। अन्तिम वेले कोई ना बौहड़े, सदा होवे ना कोए सहाईआ। ज़ातां पातां दे अटका रोड़े, मंज़ल साफ़ ना कोए वखाईआ। सब दे समें थोड़्हे थोड़्हे, आदि दा नज़र कोए ना आईआ। इक दूजे दी कीती सारे गए मोड़े, मार्ग इक ना कोए चलाईआ। तेरा धर्म वंडया गया उपर ढोरे, चुपाइआं पशूआं राह बणाईआ। नसलां वंडीआं काले गोरे, चिट्टी धार समझ किसे ना आईआ। तेरे निक्के निक्के बांके छोहरे, जगत नाम खिलौणिआं खेल खिलाईआ। तीर्थ तट सरोवर बणा के जौहड़े, पाणी विच नाम मधाणी गए समझाईआ। जिथ्थे फिरदे जल होड़े, मच्छ कच्छ फेरीआं पाईआ। बिन तेरी किरपा सारे फिरदे दौड़े, अगला पन्ध ना कोए चुकाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, एका देणा धुर दा वर, दर तेरे आस रखाईआ। सावण कहे मेरा दो इक दा मेला, इक्की प्रविष्टा दए गवाहीआ। आपे गुरु ते आपे चेला, गोबिन्द दा लेखा पूरा दयां कराईआ। दीन दुनी तों हो के वेहला, पारब्रह्म ब्रह्म आपणा रंग आपणे विच समाईआ। आपे बण के सज्जण सुहेला, सगला संग बणाईआ। अचरज खेल प्रभू कल खेला, ख़ालक ख़लक ना कोए वड्याईआ। दुनियां वेख के जंगल बेला, साढे तिन्न हथ्थ मन्दिर डेरा लाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच आपणी कार कमाईआ। सावण कहे मैं सुहञ्जणा, सोभावन्त रमणीक। मेरा मालक आदि निरँजणा, जिस दे विच हक़ तौफीक़। मेरा साहिब दर्द दु:ख भय भञ्जणा, आदि जुगादी इक तबीब। निरगुण धार सरगुण सज्जणा, सब दी मनसा पूरी करे उम्मीद। नेत्र नाम पाए अंजणा, कूड़ अन्धेर मिटाए तारीक। हुक्म संदेसे गुर अवतार पैग़ग्बरां दिते सब ने वंञणा, वञ्झ मुहाणा रहिण कोए ना पाईआ। डंडावत बन्दना, बन्दगी बन्दगी विच्चों प्रगटाईआ। सजदयां विच्चों साहिब लभ्भणा, सहज गया दृढ़ाईआ । दीन मज़हब बणा के हद्दना, वंड जगत विच कराईआ। जिस दे अंदर सब ने बज्झणा, लकीर फ़कीर दिती दृढ़ाईआ। नाम बंसरी बणा के वञ्झणा, मट्टी पोरी सोभा पाईआ। मढ़ी गोर किसे नहीं दब्बणा, अगनी तत जलाईआ। बिन प्रभ किरपा अग्गे किसे ना वधणा, वञ्झ मुहाणा कम्म कोए ना आईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणा रंग वखाईआ। सावण कहे मेरी अगम्मी सुबह, सुबहान अल्ला कहि के दयां जणाईआ। मेरे महबूब दा इक्को मुद्दा, जो मुद्दतां वेख वखाईआ। खेल करे उपर

❋

❋

बसुधा, धरनी धरत धवल दए वड्याईआ। जो इशारा दे के गया बुधा, बुद्धी तों परे गया जणाईआ। उस दा भेव खुल्हावे गुज्झा, पर्दा अन्तर रहे ना राईआ। बिना भगतां तों रहे कोई ना झुग्गा, झुग्गीआं वाले डेरे ढाहीआ। इक्को पुरख अकाल होणा उग्घा, उगण आथण करे रुशनाईआ। धुर दे नाम दा लए कोई ना भुग्गा, हिस्सा वंड ना कोए वंडाईआ। कूड़ी रहे कोए ना दुबदा, निरगुण धार इक जणाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणा खेल वखाईआ। सावण कहे मेरी वेखणी खेल अपारी, अपरम्पर रिहा जणाईआ। जिस दी खेल निआरी, निराकार आप दृढ़ाईआ। करे सच विवहारी, भेव अभेदा दए खुल्हाईआ। लहिणा देणा पूरा करे नर नारी, नर नरायण होए सहाईआ। बुढ्ढयां नढ्ढयाँ आउँदी जांदी वारी, वेला वक्त दए गवाहीआ। छब्बी पोह नूं सब ने करनी त्यारी, त्रैगुण अतीता आप दृढ़ाईआ। इक कोरा भाण्डा लिआउणा प्यारो घुम्यारी, सब दे धुमारक इक्को वार दए भन्नाईआ। चार गुरमुख रहिणे बण हुश्यिारी, माझा मालवा दुआबा जम्मू वंड वंडाईआ। जिन्हां ने कदी मुन्नी होवे ना दाढ़ी, दूआ रूप ना कोए धराईआ। ओह चारे काहनी बण के चुकणगे खारी, ख़ालस आपणी कार कमाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणा हुक्म वरताईआ । सतारां सावण कहे मैं इक्की नूं दिता संदेसा, संध्या दिता जणाईआ। उठ वेख आपणा पेशा, पेशीनगोई पर्दा लाहीआ। की लेखा होणा मुल्ला शेखा, शख्सीअत की कार कमाईआ। की लहिणा होणा गणपति गणेशा, गहर गम्भीर कार कमाईआ। की आपणा करना वेसा, नौ रंग दे वस्त्र लए बदलाईआ। सतारां गज़ दा मारना पेचा, पेचीदा आपणी गंढ्ढ पुआईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणा खेल खिलाईआ । सतारां सावण कहे सतारां गुरमुख होणे उग्घे, उदम विच वड्याईआ। जिन्हां दी निर्मल होवे बुध्धे, बुद्धी वाली ना कोए चतुराईआ। उन्हां इक्को दुआरा सुज्झे, पुरख अकाल अकाल सरनाईआ। नाते छड्ड देणे दूजे, मुहब्बत कूड़ ना कोए वधाईआ। अठ्ठ जवान ते नौ होवण बुढ्ढे, वंड आपणी आप समझाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच करनी कार कमाईआ। सतारां सावण कहे इक्की बणने ओह पुजारी, जेहड़ी पूजा गोबिन्द सिखां गया समझाईआ। अज्ज तक्क उस दी ख़बर आई नहीं किसे सारी, सार सक्कया कोए ना पाईआ। पंजां प्यारयां दस्सी सी पंज वारी, हौली हौली कन्नां विच सुणाईआ। फेर उन्हां दी हथ्थ ला के दोवें दाढ़ी, मुख आपणे उत्ते फिराईआ। फिर कढ्ढके नंगी कटारी, आपणे मस्तक उत्ते छुहाईआ। फेर तक जोत निरँकारी, दोए जोड़ वास्ता पाईआ। फेर कर निमस्कारी, चरण कँवलां सीस झुकाईआ । जे तूं मेरा मैं तेरा गोबिन्द दी गोबिन्द नाल यारी, बिन गोबिन्द तों गोबिन्द कम्म किसे ना आईआ। तेरी मेरे उत्ते ना होवे बेएतबारी, यकीन

❋

❋

भरोसा दयां दृढ़ाईआ। पुरख अकाल किहा गोबिन्द ना मैं पुरख ना मैं नारी, रूप अनूप तेरा मेरा इक्को नज़री आईआ। हुण तेरी शहादत सतिगुर शब्द देवण पंज लिखारी, जिन्हां दा लेखा ना कोए बदलाईआ। रुत सुहञ्ञणी होवे बहारी, महक आपणी नाल महकाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणा हुक्म वरताईआ। सतारां सावण कहे ओह इक्की सावण जोड़ दे हथ्थां, दो इक दा मेल मिलाईआ। मैं कथा कहाणी दस्सां, सच सच समझाईआ। जिस ने तारे करोड़ां लखां, गिणती गणत ना कोए गिणाईआ। सेज हंढ्ढा के कक्खां, यारड़ा ल्या मन्नाईआ। वस के घट घटा, आपणा रंग रंगाईआ। पिट्ठ उठा के भथ्था, तरकश कंध टिकाईआ। बण के हट्टा कट्टा, सूरबीर सोभा पाईआ। उस ने खेल करना रूप धरना तत्तां दे बदले शब्द गुरु दा होणा वट्टा, लेखा समझ ना कोए समझाईआ। नाता छड्ड के तत अठ्ठा, आपणा पर्दा दए चुकाईआ। मेला कर के सांझा इक्ठा, गोबिन्द गोबिन्द रंग रंगाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच करनी कार कमाईआ। सावण कहे मेरा साँवल सुंदर, मोहन मोहनी नज़री आईआ। जिस दी कोई नज़र ना आए उँगल, हिस्सा वंड ना कोए वंडाईआ। चार जुग गुर अवतार पैग़ग्बरां पाउँदा रिहा गुंझल, लोकमात ना कोए खुल्हाईआ। उस दा नाम कलमा मूल ना बुज्झण, सिफ्ती ढोले सारे गाईआ। अन्तिम सब दे भाण्डे करे मूधन, सिर सके ना कोए उठाईआ। सदी चौधवीं सारे लग्गे ऊंघण, नव जोबन लए ना कोए अंगड़ाईआ। नेत्र अक्खीआं लग्गे पूंझण, छहिबर बन्द ना कोए कराईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, देवणहारा साचा वर, सच करनी कार कमाईआ। सतारां सावण कहे डल्ले दे ढाई होणे वस्त्र, ढाई रंग रंगाईआ। हथ्थ विच फड़ी होवे नस्तर, तिक्खी धार नाल समझाईआ। तिन्न मुक्खी होवे शस्त्र, चिक्कड़ मिट्टी नाल सुहाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणी कार कमाईआ। सावण कहे पंजां प्यारयां बन्न्हणीआं दस्तारां दो दो, दोहरी धार समझाईआ। इक पीली इक चिट्टी जाए हो, दोहां दा मेला सहज सुभाईआ। इक ते सस्सा इक ते होड़ा अक्खर बणे सो, हँ दोहां विच लुकाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच आपणी कार कमाईआ। सावण कहे मान सिँघ बणया होवे बुल्ला, वाल पिच्छे नूं सुटाईआ। नौ वार आण के कहे मैं भुल्ला, गोबिन्द तेरी बेपरवाहीआ। भगत दुआरा वेहड़ा होवे खुल्ल्हा, ख़ालक ख़लक पर्दा लाहीआ। साचे कंडे होवे तुल्ला, तोल तराज़ू हथ्थ उठाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच करनी कार कमाईआ। सावण कहे पंजां लिखारीआं कीते होण कमरकसे, धुर दी वंड वंडाईआ। ख़ुशी नाल फिरन नस्से, लिखण चाँईं चाँईंआ। गल विच साढे तिन्न तिन्न हथ्थ धागे होवण कच्चे, अग्गे पिच्छे

❋

❋

गंढ्ढ ना कोए पुआईआ। मस्तक लिख्या होवे असीं ओस प्रभू दे बच्चे, जो बचपन आपणी झोली पाईआ। इस तों अग्गे अठ्ठ भाद्रों फेर दसांगा पते, पतिपरमेश्वर पर्दा लाहीआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, निहकलंक नरायण नर, महाराज शेर सिँघ विष्नूं भगवान, हर घट अन्तर अन्तर वस्से, बिन किरपा नज़र किसे ना आईआ।

२७ सावण शहिनशाही सम्मत ५ हरिभगत दुआर जेठूवाल
बीबी चरणजीत कौर फ़रीदकोट दे (प्रशाद कराउण ते)

सावण कहे तक्कणा प्रेम प्यार दा बरसा, माह मास दिन वज्जे वधाईआ। गोबिन्द नौ वार चरण छुहाया विच सरसा, वहिणां विच वहिण दिता बणाईआ। नौ अक्खरां दा लिख के धरया विच पर्चा, प्राचीन दा भेव खुल्हाईआ। जिस वेले कलयुग कल कल्की दी होवे चर्चा, चर्चां विच पए दुहाईआ। दीन दुनी राह तक्के उपर अर्शा, अर्शी प्रीतम वेख वखाईआ। ओह प्रगट हो के उपर फ़र्शा, फ़ैसला हक़ो हक़ सुणाईआ। जन भगतां मेटे जन्म जन्म दीआं हरसां, हिरस हवस अगली रहे ना राईआ। निरगुण धार दे के दरसा, दीद उम्मीद विच बणाईआ। भेव खोल्ह आपणे घर दा, गृह मन्दिर पर्दा दए उठाईआ। नूर प्रकाश कर नरायण नर दा, नर हरि आपणी कल धराईआ। गुरमुख गुरसिख फिरे वरदा, वारस हो के आपणा जोड़ जुड़ाईआ। लहिणा देणा लेखा जाणे दक्खण पहाड़ लैहन्दा चढ़दा, चारों कुण्ट खोज खुजाईआ। तूं मेरा मैं तेरा ढोला जाए पढ़दा, अनबोलत राग सुणाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणा रंग रंगाईआ। सावण कहे मैं सुणया अगम्मी सलोक, हरि करते दिता दृढ़ाईआ। खेल वेखण लोक परलोक, दो जहानां पर्दा लाहीआ। नज़ारा तक्कणा निर्मल जोत, जोती जाता नूर अलाहीआ। जिस दा अगम्मी होवे चोज, चोजी प्रीतम प्रीती इक दृढ़ाईआ। सति धर्म दी दस्से खोज, पर्दा अंदरों दए उठाईआ। नौ खण्ड पृथ्मी एका जोग, जुगती इक्को समझाईआ। दूई दा रहे कोई ना रोग, द्वैत अंदरों दए कढ्ढाईआ। आत्म रस दे के भोग, कूड़ी तृष्ना जगत मिटाईआ। आत्म परमात्म बणा संजोग, जुगती मेला आप बणाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, देवणहारा धुर दा वर, हरि करता बेपरवाहीआ। सावण कहे मैं वेखणा खेल निराला, निराकार दए वखाईआ। जन भगतां लेखे लाए घाला, पूरब पूरब फोल फुलाईआ। दो गुरमुख रूप धरन मर्दाना बाला, नानक निरगुण वज्जे वधाईआ। सति धर्म दी सुहञ्जणी सुहाउणी धर्मसाला, धर्म दुआरा

❋

❋

इक प्रगटाईआ। वेखण आए सिँघ पाला, रूप अनूपा आप जणाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणा रंग रंगाईआ। सावण कहे नौ गुरमुख बणे होण नाथ, नाथ अनाथां वेख वखाईआ। चुरासी सिद्ध होण साथ, सगला संग आप बणाईआ। शंकर शंकर गावण गाथ, ओम ओम दा ढोला सुणाईआ। त्रिसूल बणा के उपर माथ, मस्तक आपणा रंग रंगाईआ। हथ्थ विच इक इक्क फड़या होवे काट, कार्ड जिस नूं कहे लोकाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, देवणहारा साचा वर, भेव अभेदा दए खुल्हाईआ। सावण कहे मैं वेखणा अगम्म समागम, समग्री बेपरवाहीआ। जोड़ा बणया होवे माई हव्वा ते बावा आदम, आदमीआं वाला रूप ना कोए जणाईआ। नाल नज़री आए इक क़ातल, खण्डा खड़ग हथ्थ चमकाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच मेला लए मिलाईआ। सावण कहे जो भगत सुहेला बणे ऐलीशाह, ऐली रूप वटाईआ। नौ वार मुख नाल लए लम्बा साह, हौक्यां विच जणाईआ। दो हथ्थां रंगली मैहन्दी लवे ला, मुहम्मद शहादत इक भुगताईआ। सजदयां विच सजदा करे ख़ुदा, ख़ुदी तक्ब्बर डेरा ढाहीआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, निहकलंक नरायण नर, महाराज शेर सिँघ विष्नूं भगवान, सब दा रोग सोग मेटे मर्ज़ शुदा, शुद्ध आत्मा दए कराईआ।

३१ सावण शहिनशाही सम्मत ५ हरिभगत दुआर जेठूवाल
लैफ़टीनैंट चेला सिँघ ते तेजभान जम्मू दे नवित्त

सावण कहे मेरी मेघला धार रुती, रुतड़ी जगत रही बदलाईआ। मैं चार कुण्ट चार जुग दी कटी बुत्ती, बुतख़ान्यां वेख वखाईआ। दुनियां नींद दी ग़फ्लत सुत्ती, मज़हब महबूब ना कोए मिलाईआ। मन कल्पणा रोंदी उच्ची, कूक कूक सुणाईआ। मैनूं रविदास दी दिसी टुट्टी जुत्ती, गंढ्ढ पाणे वाले रखाईआ। जिथ्थे रमज़ प्रभू दी लुकी, लुकमान कहि के गया समझाईआ। सिरफ़ धार आवे दो तुकी, तूं मेरा मैं तेरा ढोला गाईआ। मंज़ल जगत जहान जाणो मुकी, अगला पन्ध ना कोए रखाईआ। भगत सुहेला दिसे सुखी, सुख सागर डेरा लाईआ। जगत वासना विषा करे ना दुखी, विश्वास आपणा इक जणाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच करनी कार कमाईआ। सावण कहे मैं पिछला ढोला आया गावण, गा के दयां जणाईआ। जिस वेले रिषीआं आशा रखी मिलणा बलि बावन, बावन अक्खरी ध्यान लगाईआ। शब्दी धार उपजी इक्कावन, अवतार पैग़ग्बर गुर गुर दृढ़ाईआ। खेल करे पतित पावन, बेपरवाह बेपरवाही

❋

❋

विच समाईआ। उस वेले रिषी जल ठंडे नाल नहावण, तीह प्रविष्टा नाल रलाईआ। मुखों तूं ही तूं गावण, गा गा शुकर मनाईआ। अन्तर आशा रखी प्रेम महीना चावन, चाउ घनेरा इक जणाईआ। तेरी याद विच ख़ुशीआं सर्ब मनावण, मन ममता मोह मिटाईआ। सानूं फड़ा आपणा दामन, दामनगीर आप अख्वाईआ। दो जहानां बण ज़ामन, ज़ाहर ज़हूर नज़री आईआ। शब्द संदेसा दिता बिना कानन, शब्दी सुत मिलाईआ। पुरख अबिनाशी घट घट जानण, अन्तरजामी बेपरवाहीआ। कर प्रकाश कोट भानन, भाण्डा भरम भउ भन्नाईआ। याद रखणा जिस वेले माण मिटिआ वेद पुराणन, स्वास साह ना कोए चतुराईआ। हरि का रूप सके ना कोए पहचानन, जगत नेत्र नज़र कोए ना आईआ। किरपा करे श्री भगवानन, भगवन आपणी दया कमाईआ। लख चुरासी आवे छानन, शहिनशाह हो के फेरा पाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणी कार कमाईआ। सावण कहे मैं फिरया चारों कुण्ट, कूचा गली वेख वखाईआ। कल्ह गया विच बैकुण्ठ, प्रभ अग्गे सीस निवाईआ। मैनूं हस्स के किहा काग भुसंड, मुखों अगम्म अलाईआ। तेरा केहड़ा टाहण ते केहड़ा मुढ्ढ, मैनूं दे जणाईआ। किस बिध रिहा उड, पुरीआं लोआं पन्ध मुकाईआ। मैनूं अंदरों गया सुझ, प्रभ सहज दिता समझाईआ। मैं हस्स के किहा मैं उस दी प्रीती विच गया लुझ, जेहड़ा लज्जया रखे थाउँ थाईंआ। एसे कारण रिहा कुॅद, ज़िमीं असमानां पन्ध मुकाईआ। शब्द आवाज़ आई जिस बावन रिषीआं धार पिच्छे बदलया युग, बावन असवमेध वंड वंडाईआ। ओथे जा के पुॅज, पिछली पूजा दे समझाईआ। जिस दा आदि तों लै के जुग चौकड़ी मुद्दा मुद्द, मुद्दत दा लेखा दए मुकाईआ। सावण घड़ी सुलखणी अख़ीरी दिवस होवे सुध, सुदी वदी ना वंड वंडाईआ। भगत दवारे जाणा पुज्ज, धरनी सोभनीक सुहाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच करनी कार कमाईआ। सावण कहे एह पुराणी मेरी मँगा, मांगत हो के दयां जणाईआ। सप्त ·षीआं आशा रखी उत्ते गंगा, तट किनारे ध्यान लगाईआ। जिस वेले आवे प्रभू सूरा सरबंगा, हरि करता धुरदरगाहीआ। बाहरों तत्तां वाला होवे बन्दा, अन्तर निरगुण नूर जोत रुशनाईआ। खेल वखरा करे चंगा, चारों कुण्ट डंक वजाईआ। रिषीआं देवे ओह अनन्दा, अनन्द अनन्द विच्चों प्रगटाईआ। विचोला रखे कोए ना पंडा, पंडत वंड ना कोए वंडाईआ। धार रखे कोए ना खण्डा, खण्डा खड़ग ना कोए चमकाईआ। शब्द धार संदेसा देवे सद बख्शंदा, बख्शिश आपणी कार कमाईआ। लिखारीआं गुट बध्धा होवे गाना सतरंगा, सत्त सत्त नाल जणाईआ। सब दे सीस विच दन्द खण्ड दा होवे कंघा, केस चोटी विच टिकाईआ। पिठ उत्ते लग्गा होवे सत्त रंग दा डंडा, डंडावत अगली दए दृढ़ाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच करनी कार कमाईआ।

❋

❋

सावण कहे बावन खेल दस्सां बीती, बातन पर्दा लाहीआ। रिषीआं सांझी कीती रीती, जिस वेले बलि दवारे आईआ। धर्म दी कर प्रीती, प्रेम गंढ्ढ रखाईआ। साफ़ कर के नीती, अन्तर लई अंगड़ाईआ। वस्त सच अनडीठी, पल्ले लई बंधाईआ। सब दी आशा अन्तर आत्म जीअ की, जीवण जुगती मिले वड्याईआ। तृष्ना नहीं पुत्तर धी दी, धन दौलत अक्खना कोए टिकाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणी कार कमाईआ। सावण कहे रिषीआं दा उह पुराणा सगन, जो बावन भेंट कराईआ। बावन हो के मग्न, अक्खना मूल खुल्हाईआ। सारे लग्गे मँगण, निउँ निउँ सीस झुकाईआ। बावन पासा परत के किहा मेरा एह नहीं रहिणा बदन, बदला कवण चुकाईआ। हुण तुहानूं राजा बलि गया सद्दण, आपणा घर वखाईआ। तुसीं जगत दी धार फिरदे नग्न, तन भबूत रमाईआ। सहारा रखदे अगन, ततव तत तत्त तपाईआ। जिस वेले सतिजुग त्रेता द्वापर कलयुग लँघण, अन्त अख़ीर अख़ीर समझाईआ। फिरे दुहाई उत्ते गगन, मण्डल मारन धाईंआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणी खेल वखाईआ। सावण किहा बावन दिता आख, सहज नाल सुणाईआ। कोई ना करयो पश्चाताप, चिन्ता ग़म ना कोए जणाईआ। जिस वेले प्रभ प्रगट होया आप, आप आपणा वेस वटाईआ। तूं मेरा मैं तेरा दस्स के जाप, जग जीवण दाता हो के वेख वखाईआ। सब दा इक्को बण के बाप, पिता पुरख अकाल गोद उठाईआ। याद रखयो मेरा वाक्, वाक़फ़कारो दयां दृढ़ाईआ। तुहाडा फेर खोल्हे ताक, अंदरों पर्दा लाहीआ। धर्म धार बणा के साक, सज्जण लए उठाईआ। धुरदरगाही बणा के साथ, सगला संग वखाईआ। सुहञ्जणी होवे रात, भिन्नड़ी नाल वड्याईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच करनी कार कमाईआ। सावण कहे बावन ने मारी निगाह, निगाह निगाह विच्चों बदलाईआ। मार्ग वेख्या सिध्धा, साहिब रिहा दृढ़ाईआ। जिस दी कोए ना जाणे बिधा, लेखा लिखण कोए ना आईआ। जिस वेले गुर अवतार पैग़ग्बरां कीता अलविदा, विद्या दी लोड़ रहे ना राईआ। भेव खोल्ह आत्म निजा, निज नैण करे रुशनाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणा पर्दा लाहीआ। बावन किहा जो मेरे दर ते मँगण आया मँग ग्रह, ग्रह बृहसप्त वेख वखाईआ। शुकर परोहत वेख के गया शहि, दूर दुराडा अक्खउठाईआ। सहज नाल बलि राजे नूं कह, कहि के दिता दृढ़ाईआ। उह वेख आपणी शै, शहिनशाह तों बिना ब्राह्मण भेंट कराईआ। तेरे बराबर केहड़ा बहि, छत्रधारी नज़र कोए ना आईआ। तूं दाता हो के सब नूं दए, दानी इक अख्वाईआ। जो आया तेरे मन्दिर गृह, जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच करनी कार कमाईआ। बावन किहा एह खेल पुरख अबिनाशी, धुर करता आप कराईआ। एह रिषी तेरां सौ

❋

❋

अठासी, धुर दी धार वंड वंडाईआ। जिन्हां भटकणा नहीं लख चुरासी, जेरज अण्डज उत्भुज सेत्ज ना फेरा पाईआ। जिस वेले नूर जोत प्रकाशी, लोकमात वेस वटाईआ। शब्द संदेसा देवे बणाए आपणे दास दासी, सेवक सेवा रंग रंगाईआ । सब दी पूरी करे आसी, आहिस्ता आहिस्ता वेख वखाईआ । कलयुग होवे अन्धेरी राती, साचा चन्द ना कोए चमकाईआ। झगड़ा दिसे ज़ाती पाती, मज़हबां विच दुहाईआ। मिले मेल ना कमलापाती, पतिपरमेश्वर नज़र किसे ना आईआ। जिस आसा नाल रिषीआं दी आत्मा मन कल्पणा तों बाहर हो के सी न्हाती, जल ठंडा धार वहाईआ। तीह सावण ओसे दी फेर दुहराई गाथी, पूरब लहिणा लहिणे विच्चों प्रगटाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणा भेव चुकाईआ। सावण कहे मैनूं याद आया वक्त सुहञ्जणा, रिषीआं नहा के ल्या ध्याईआ। उस इक ने उन्हां पिच्छे कल्ह आपणा कीता नहाउणा, ठंडा जल सीस पवाईआ। ओधरों रिषीआं नूं हुक्म नाल उठाउणा, पाँधी आप बणाईआ। पिछला सगन नाल लिआउणा, विचोला हो के दिता दृढ़ाईआ। ख़ुशी नाल दोहां ने फड़ के भेंट कराउणा, हथ्थां उत्ते देणा टिकाईआ। सब ने सोहँ ढोला गाउणा, पंज वार सुणाईआ। बावन बलि दवारे गया बण परोहणा, भगत सुहेला रूप वटाईआ। पुरख अबिनाशी खेल रचाउणा, रचना आप दए दृढ़ाईआ। चाली दिवस साचा रंग रंगाउणा, रंगण आपणे रंग रंगाईआ । जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद देवणहार सरनाईआ। प्रशाद कहे मेरा कोई वखरा नहीं स्वादा, सच दयां जणाईआ। चाली दिन प्रभू नूं लंगर तों खाणा पए प्रशादा, दिवस रैण हथ्थ उत्ते रखाईआ। जिस ने रिषीआं नूं मार के अवाज़ा, सुत्यां आवाज़ां ल्या उठाईआ। किहा प्रेमी प्यारया आ जा, अज्ज दा दिन वड्याईआ। सदा अख़ीरी दिन सावण दे अठ्ठ तों दस तक प्रभ दा ध्यान धरदा सी बलि राजा, बिना बावन तों समझ किसे ना आईआ। एसे कारण उह पूरा कीता काजा, पिछला पिछल्यां नाल रलाईआ। साढे दस दा वक्त इक संदेसा दिता सी राधा, कृष्ण राधा गया समझाईआ। मेरे काहन ने चार जुग पिच्छों पकवानां दा करना नागा, नाग डस्सणी माया दा डेरा ढाहीआ। एह पूरा होणा वायदा, वाहिद आपणी कार कमाईआ। बिना किरपा तों किसे नूं मिले कदे ना फ़ायदा, कोटन कोटि कोट सेव कमाईआ। साहिब सतिगुर सब दे अंदरों प्रीती दा लैंदा जाइज़ा, बाहरों हथ्थां पैरां वल ना वेख वखाईआ। इक गोबिन्द नाल मुआहिदा, माछूवाड़े सेज सुहाईआ। तैथों कदे ना होणा अलाहिदा, वखरा घर ना कोए बणाईआ। मैं तेरी पट्टी ते तूं मेरा काइदा, दोहां दा लेखा इक्को इक समझाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद करनी कार कमाईआ । प्रशाद कहे एस प्रभू दा नहीं जे एतबार, जुग चौकड़ी समझ कदे ना आईआ। पता नहीं की की अग्गे करे विहार, विवहारी हो के

❋

❋

खेल खिलाईआ। जिस ने छड्डणे यार, मित्र देणे तजाईआ। अनगिणतां विच्चों लभ्भ के दस पंज दो चार, चार जुग दा रंग रंगाईआ। जो आदि दा अन्त दा मध्ध दा मधू ख़िदमतगार, ख़ादम ख़ुद वेख वखाईआ। उस दा गुर अवतार पैग़ग्बर करदे रहे इंतज़ार, जो इंतज़ामीआं धुरदरगाहीआ। जद चाहे पतित पापीआं नूं जाए तार, अपराधी पार लँघाईआ। उस दे दर ते इक दो दी नहीं विचार, एकँकार इक्को रंग रंगाईआ। रिषीओ तुहाडा लहिणा अपर अपार, अपरम्पर स्वामी आपणे लेखे पाईआ। छब्बी पोह नूं इहो सगन किसे दी झोली विच देवे डार, जिस दा नाता अवर ना कोए बणाईआ। ओह छड्ड जगत संसार, माया ममता मोह मिटाईआ। एह खेल होणा अपार, हिरदे सब दे दए हिलाईआ। पता नहीं उस वेले केहड़ा गुरमुख रहे बरक़रार, कि सारे पिट्ठ जाण भवाईआ। जिन्हां दे अंदर आया तकरार, उन्हां नूं दर तों बाहर कढ्ढाईआ। प्रभू नूं इक भगत चंगा भावें कोटन कोटि होवे संसार, बहुतिआं दी लोड़ रहे ना राईआ। इक जोत जगमग जगे जिस नूं सजदे करन गुरु अवतार, पैग़ग्बर सीस निवाईआ। एह सगन छुपया रिहा जुग चार, चार कुण्ट वेखण कोए ना पाईआ। नन्ही बच्ची एस दा खुशीआं नाल मनावे तिउहार, तिउड़ी मथ्थे ना कोए टिकाईआ। गुरदर्शन पंज लै के हथ्थ विच हार, हिरदा साफ़ कर के हरी दा हरी गुण गाईआ। गोली दा लहिणा अपर अपार, जेहड़ा धुर तों चलया आईआ। एह सगन जगत जुग दा विहार, भगत भगवान दी वंड वंडाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच दी करनी कार कमाईआ। सावण कहे मेरे वज्जे साढे दस, दह दिशा आवां सुणाईआ। इक्की गुरमुखां कमरकसे आउणा कस, छब्बी पोह राह तकाईआ। सब दे सिर ते उच्चा लेखा होवे सवा हथ्थ, वद्ध घट ना कोए रखाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच करनी कार कमाईआ। सावण कहे इक्की गुरमुख बणे होण बोधी, महात्मा बुध नाल मिलाईआ। इक्की गुरमुख बणे होण सोढी, गोबिन्द वजदी होवे वधाईआ। इक्की गुरमुख निशान लावण उपर गोडीं, गाॅड गुड नाल मिलाईआ। इक्की गुरमुख सिर ते वालां वाली वखावण बोदी, राम राम दुहाईआ। इक्की गुरमुख नाल होवण रविदास चमार मोची, ग़रीब निमाणे निमाणे निमाणे नज़री आईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच करनी कार कमाईआ। सावण कहे सत्तां दी लग्गी होवे सुरती, अक्खां मूंद ध्यान लगाईआ। सत्तां दी नीली होवे कुड़ती, क़मीज़ गल ना कोए छुहाईआ। सत्तां दी इक दूजे नाल शकल होवे जुड़दी, स्त्री मर्द वंड ना कोए वंडाईआ। सत्तां दी दुक्खां विच बेड़ी होवे रुढ़दी, सहायक नज़र कोए ना आईआ। सत्तां दी कल्पणा होवे मुरदी, मुर्दा मुरीद वेख वखाईआ । जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच दा मार्ग इक

❋

❋

प्रगटाईआ। सावण कहे मैं सुजाखा, सुजाख्यां दयां जणाईआ। प्रभू दा सब ने मन्नणा आखा, अक्खरां वंड ना कोए वंडाईआ। मेरी जुग चौकड़ी पिच्छों भाखा, भाख्या दयां सुणाईआ। रिषीआं दी पूरी आशा, बावन मिले वड्याईआ। बलि दी सुहञ्जणी गाथा, गहर गम्भीर प्रगटाईआ। लहिणा देणा देवे साख्याता, पर्दा उहला ना कोए रखाईआ। जिस धार नाल नहाता, ठंड सर्ब दए वरताईआ। जिस प्यार विच पकवान खाधा, खा खा शुकर मनाईआ। सब दा पूरा करे वायदा, वाहवा आपणा हुक्म समझाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच दा आपणा रंग रंगाईआ। सगन कहे असीं आए मिल के तिन्न, तिन्न जुग दिते लँघाईआ। द्वापर त्रेता कलयुग लेखा ल्या गिण, गणत गिणती कर कर झट लँघाईआ। समां समझ विच ल्या मिण, नाप पैमाना हथ्थ ना कोए उठाईआ। सानूं नज़र आया उह अगम्मी चिन्न्ह, जिस दा रूप रंग रेख सके ना कोए समझाईआ। इक्की प्रविष्टा परा पसन्ती मद्धम बैखरी तों परे दिन, दिवस दिहाढ़ा सोभा पाईआ। जिस लहिणा देणा देणा विच छिन्न, शहिनशाह आपणा रंग रंगाईआ। पता नहीं लैणा किन्ह, साडी राम दुहाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणी कार कमाईआ। गिरी कहे रिषीओ तुसां कल्ह नूं बन्न्हणी गलवकड़ी वाली धोती, वस्त्र अवर ना कोए छुहाईआ। चेला सिँघ हथ्थ विच रखणी सोटी, साढे तिन्न हथ्थ लम्बाईआ। तेज भान चार मुखी जगा के जोती, थाल हथ्थ लैणा टिकाईआ। दूजे पासे राज होवे खलोती, मोग्यों चल के आपणा पन्ध मुकाईआ। इक प्रभ दे कोल नवीं रखणी लंगोटी, चिट्टा रंग सोभा पाईआ। वासना अंदर ना होवे खोटी, प्रभ चरण कँवल ध्यान लगाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, एका देणा धुर दा वर, भेव अभेदा दए खुल्हाईआ। सगन कहे रिषीओ तुसां ल्यांदा मेरे अंदर ख़ुशी, ख़ुशी नाल जणाईआ। मैं ध्यान धरया आपणा विच रुची, रचना प्रभ दी वेख वखाईआ। जां ध्यान धरया आवाज़ आई उच्ची, अगम्म अगम्म सुणाईआ। एह खेल बहु रुख़ी, ·षी मुनी सके ना कोए समझाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच दा मेला लए मिलाईआ। सावण कहे राज ने जगाउणा साधारन दीवा, चार मुखी तेज भान हथ्थ उठाईआ। जिस भगत दा लहिणा मुकणा सी साढे तिन्न हथ्थ काया सीमा, तन माटी मात रहिण ना पाईआ। उस ते किरपा करनी वड्याई देणी विच्चों जीवा, जीवण जुगत आपणे लेखा पाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, धुर दा हुक्म इक सुणाईआ। सगन कहे मैं आया भज्जा, आपणा पन्ध मुकाईआ। मैं कल्ह दस्सूंगा होर की वजह, वज़ाहत नाल दृढ़ाईआ। जिस साहिब दिता सद्दा, हुक्म इक मनाईआ। आया धर्म दी धार बध्धा, निउँ निउँ सीस झुकाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सच मेला लए मिलाईआ। सगन

❋

❋

कहे मैं दस्सां अगम्म भविख्त, भरम रहे ना राईआ। हुक्म दिता सी राज नूं बिना लिख्त, संदेसे विच सुणाईआ। मातलोक विच लेखा मुक्कया कौर तरिपत, जगत रहिण कोए ना पाईआ। जिंनां चिर तेरे हथ्थ विच दीपक फड़या ना होवे सृष्ट, सृष्टी विच वखाईआ। पिछले महीने इस कारण विहार नहीं भुगताया रिषीओ अजे तुसीं बाकी दो रहन्दे सी विच लिस्ट, हुक्म नाल पूरे लए कराईआ। जिस नूं रखणा उस वास्ते भगतां दी खोल्ह दृष्ट, लहिणा दूसरे देणा मुकाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणा रंग रंगाईआ। सगन कहे तरिपत ने मात पिता वलों जाणा मर, गुरमुखो गवाही तुहाडी रही बणाईआ। इक प्रभू दा मिलणा दर, जिथ्थे होए ना कदे जुदाईआ। भावें सारी दुनियां रहे सड़, अंदरे अंदर दु:ख वधाईआ। जो करना सो देणा कर, प्रभ दाता बेपरवाहीआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, निहकलंक नरायण नर, महाराज शेर सिँघ विष्नूं भगवान, जन भगत आदि अन्त जुगा जुगन्त आत्म धार सद लगाए आपणे लड़, लड़का लड़की वंड ना कोए वंडाईआ।