पुस्तकालयभाग २२

२८ पोह शहिनशाही सम्मत ५ हरि भगत दवार जेठूवाल

जम्मू संगत केसर ल्याउणा रती ढाई, ढईआ गोबिन्द वेख वखाईआ। सच दवारे सति सच कुड़माई, नाता कूड़ ना कोए रखाईआ। मस्तक तिलक देणा लगाई, तेजभान सेव कमाईआ। शब्द शहादत दए गवाही, सन्मुख हो के दए समझाईआ। जन भगतो हिरदे कूड़ ना रखणा राई, ममता देणी मिटाईआ। सौहरे पईए खेल धी जवाई, प्रभ दा इक्को आत्मा सोभा पाईआ। सच दवारे सीस देणा निवाई, चरण कँवल सरनाईआ। सोहणी रुत सुहञ्जणी आई, फल फुलवाड़ी आप महकाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सिर आपणा हथ्थ रखाईआ। जम्मू वाल्यो दे दयो पग्ग कश्मीरी, कच्छ

❋

❋

मच्छ दा लेख मुकाईआ। हिरदे रहे ना किसे दिलगीरी, निरन्तर अन्तर वज्जे वधाईआ। गुरमुखो झगड़ा छडणा ग़रीब अमीरी, इक्को रंग वेखणा चाँईं चाँईंआ। एह आशा रख के गया हरि गोबिन्द जिस ने धार चलाई मीरी पीरी, पीर पीरां रंग रंगाईआ। इक दवार इक्को प्रभू दी चले पीढ़ी, जुग चौकड़ी रीती चली आईआ। जिस प्रहलाद तारया बण के कीड़ी, सो सति सरूप देवे माण वड्याईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणा रंग रंगाईआ। जम्मू वाल्यो आटा दे दयो सवा सेर, बलि बावन मंग मंगाईआ। प्रभ करता करे मेहर, मेहरवान सरनाईआ। शब्द गुरु सहाई धुर दा केहर, भबक इक्को इक दृढ़ाईआ। कटया जाए चुरासी गेड़, चारे खाणी ना कोए भवाईआ। आत्म परमात्म वसे नेड़, दूर दुराडा पन्ध मुकाईआ। लहिणा देणा दए नबेड़, पूरब लेखा रहे ना राईआ। भाग लगा के काया खेड़, अन्दरों पर्दा दे चुकाईआ। फ़र्क रहे ना ज़बर ज़ेर, नूर नूर रुशनाईआ। आदि जुगादि दा दाता शब्द गुरु गुर शेर, सिँघ रूप दरसाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच करनी कार कमाईआ। सवा सेर आटा रिहा हस्स, ख़ुशी नाल जणाईआ। जन भगतो प्रभ दा गाउणा इक्को जस, इक्को दाता सिफ्त सालाहीआ। जो हर घट अन्दर रिहा वस, लख चुरासी डेरा लाईआ। अमृत धार देवे रस, निझर झिरना इक झिराईआ। अणयाला तीर मारे कस, मुखी धार शब्द वड्याईआ। दुरमति मैल देवे कट, पापां करे सफ़ाईआ। सिर ते रखे आदि जुगादी हथ्थ, समरथ बेपरवाहीआ। साढे तिन्न हथ्थ काया चलाए रथ, हड्ड मास नाड़ी रंग रंगाईआ। निज नेत्र खोल्ह के अक्ख, अंध अंधेरा दए मिटाईआ। दर्शन देवे हो प्रतख, जोती जाता डगमगाईआ। जन भगतो तुहाडी रीती चार जुग तों वक्ख, सोहणा मार्ग इक समझाईआ। वरनां बरनां इक दवारे जाणा वस, जगत वंड ना कोए वंडाईआ। सब दा सांझा इक्को जेहा हक, हकीकत नाल दए सुणाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सिर आपणा हथ्थ रखाईआ। सवा सेर आटा कहे इक रुपईआ ल्यावे जीआ लाल, राम दा लेखा दयां मुकाईआ। जन्म जन्म विच बणदा रिहा बाल, कर्म कम संग रखाईआ। लहिणा देणा वेखणा माज़ी हाल, भेव अभेद रहे ना राईआ। त्रैगुण माया तोड़ जंजाल, जागरत जोत करे रुशनाईआ। आसा मनसा वाला सवाल, ख़ाहिश ख़ाहिश विच्चों बदलाईआ। कदे पोह ना सके काल, महाकाल रूप दरसाईआ। सतिगुर शब्द विचोला जुग जन्म दयां विछड़यां ल्ए भाल, वेखे थांउँ थाँईंआ। जन भगतो तुहाडा सगण इक रुपईआ जिथ्थे ना कोई शाह ते ना कोई कंगाल, वड्डे छोटे इक्को रंग रंगाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणी कार कमाईआ। जम्मू वाल्यो वेखो अक्ख खोल्ह, बावन आया चाँईं चाँईंआ। पुरख अबिनाशी रूप इक्को पोल, सति सरूप सोभा पाईआ। शब्द अगम्मी

❋

❋

रिहा बोल, अनादी धुन जणाईआ। चेला सिँघ जेहड़ीआ पंज वस्तू ल्यांदीआं कोल, गुरदर्शन कौर दी झोली देणीआं पाईआ। हरिसंगत सदा रहिणा अडोल, ना कोई डोले डोल डुलाईआ। चार जुग शब्द दी धार वज्जणा ढोल, ढोलक छैणा ना कोए खड़काईआ। गोबिन्द वेखण वाला घोल, दंगल पैणा चाँईं चाँईंआ। जिस दा लेखा कोई ना जाणे पंडत पांधा रौल, नछत्र ग्रह वंड ना कोए वंडाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणी कार कमाईआ। पगड़ी कहे मैं सत्त रंग दी दस्तार, दस्त दस्त मिले वड्याईआ। मेरे अन्दर प्रीती ओस निरँकार, जो जोती जोत जोत रुशनाईआ। मैनूं लेखा दस्सया जो वजाउँदा रिहा सतार, सति सति आवाज़ सुणाईआ। मेरा खेल होया इक वार, जनक दवारे सोभा पाईआ। जिस वेले राम ने धनुष ल्या सी उठाल, ख़ुशीआं रंग रंगाईआ। सीता पाउण लग्गी सी हार, सत्ते रंग इक दूजे नाल दिते जुड़ाईआ। उन्हां कीता हाल हाल, कूक कूक सुणाईआ। हुण असीं निक्के निक्के रुमाल, छोटे छोटे वेख वखाईआ। राम ने निगह मारी उपर असमान, बिन नैणां नैण उठाईआ। फेर वेख्या राम ने राम, जो राम दा मालक इक अख्वाईआ। ओस संदेशा दिता धुर पैग़ाम, शब्दी शब्द जणाईआ। जिस वेले कलयुग अन्त आया विच जहान, चारों कुण्ट अंधेरा छाईआ। अक्खरां दा रहे ना कोए ज्ञान, सुरती शब्द ना कोए मिलाईआ। मदिरा मास सारे खाण, रसना कूड़ कूड़ हल्काईआ। हिरदे हरि ना मूल वसाण, काया मन्दिर ना कोए रुशनाईआ। दीन मज़्हब ज़ात पात मानव मानव इक दूजे नूं बुरा तकाण, संगी संग ना कोए रखाईआ। तेज रहे किसे ना भान, सूर्या चन्द ना कोए रुशनाईआ। शब्द सुणे कोए ना कान, ढोले कूड़े गावे जगत लोकाईआ। धर्म दा देवे कोए ना दान, जगत लुटेरे सोभा पाईआ। पंडत पांधे होण बेईमान, मुल्ला शेख़ मुसायक तसबी कूड़ी गल लटकाईआ। विद्या वाला रहे ना कोए विद्वान, पाठी संग ना कोए निभाईआ। हरि दी करे ना कोए पहचान, मन्दिर मस्जिद शिवदुआले मठ गुरदवारे सारे सीस निवाईआ। राम कहे मैं वेख होया हैरान, हैरानी मेरे अन्दर आईआ। ओने चिर नूं सीता कर दिती प्रणाम, चरणां सीस झुकाईआ। मेरे साहिब सच्चे भगवान, तेरी ओट तकाईआ। तूं होणा निगाहबान, मेहर नज़र उठाईआ। राम ने आपणे पकड़ के कान, हलूणा दिता लगाईआ। कमलीए मैं फिरना बीआबान, जंगलां विच भज्जां वाहो दाहीआ। अगला खेल होणा महान, अन्दरे अन्दर सुणाईआ। मेरा साथी रावण नौजवान, पल्लू तेरा ल्ए उठाईआ। फेर फड़ना तीर कमान, चिल्ला आपणे कंध उठाईआ। युद्ध करां घमसान, हनवन्त नाल वड्याईआ। लंकापती मारां झगड़ा मुकावां ज़िमीं असमान, हुक्म मन्नां बेपरवाहीआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच दी करनी कार कमाईआ। पग्ग कहे मेरे सत्ते रंग, सति दी धार जणाईआ। आदि अन्त तों गुर अवतार पैग़म्बरां मंगी

❋

❋

मंग, सतिजुग त्रेता द्वापर कलयुग दए गवाहीआ। जिस वेले कोए रहे ना संग, सगला संग ना कोए निभाईआ। सीस ओढण करे नंग, पड़दा सके कोए ना पाईआ। कलयुग नच्चे बण मलंग, डौरु घर घर डंका लाईआ। सृष्टी दृष्टी होवे अंध, नेत्र नैण ना कोए खुल्हाईआ। आवण जावण मुके किसे ना पन्ध, सच दवारे सोभा कोए ना पाईआ। ओस वेले भगत भगवान दा सांझा होणा छन्द, तूं मेरा मैं तेरा दोहां ने ढोला लैणा गाईआ। पतिपरमेश्वर ने आत्मा परमात्मा दा करना कारज अनन्द, तन वजूद दा हिस्सा जगत वंड वंडाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणा रंग वखाईआ। पगड़ी कहे मैं सब दे सिर ते पाउणा भगत पड़दा, सति सति समझाईआ। जो परम पुरख दा होवे बरदा, पतिपरमेश्वर सीस निवाईआ। भेव खोल्हणा ओस दे घर दा, गृह मन्दिर दयां वखाईआ। रंग रंगाउणा नरायण नर दा, नर हरि आपणी दया कमाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच दा हुक्म इक सुणाईआ। पगड़ी कहे मैं सब दे उत्ते आउणा सीस, छत्रधारी नज़र कोए ना आईआ। मालक दस्सणा इक जगदीश, जगदीश्र बेपरवाहीआ। जो लेखा जाणे बीस इकीस, इकीस इकीसा नूर इलाहीआ। जिस दा इक्को नाम कलमा हदीस, हज़रतां तों परे करे पढ़ाईआ। कलयुग अन्तिम जाणा बीत, लोकमात रहिण ना पाईआ। सत्त रंग पगड़ी कहे जन भगतो तुहाडी सतिजुग वाली रीत, चार वरन लैणी अपणाईआ। तुहाडा विचोला इक इक मीत, परम पुरख अख्वाईआ। सब ने साफ़ रखणी नीत, काम क्रोध लोभ मोह हँकार देणा तजाईआ। तुहाडी काया रहे ठांडी सीत, अग्नी तत ना कोए तपाईआ। तुहाडा खहिड़ा छुट्ट गया मन्दिर मसीत, शिवदुआले मट्ठ वंड ना कोए वंडाईआ। हुण सारी संगत इक प्रेम दा गा लओ गीत, शब्द शब्द विच्चों वड्याईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच मेला ल्ए मिलाईआ। जन भगत इक्को वार कुड़म कुड़म करो कुड़माई, कुड़मेटा बंस सोभा पाईआ। लैण देण दी आसा तृष्ना देणी तजाई, अन्दर मंग ना कोए मंगाईआ। नाता रखणा भैण भाई, घर साचे वज्जे वधाईआ। ख़ुशीआं मंगल लैणा गाई, सोहला अगम्म अथाहीआ। कलयुग माया झूठा लालच कम्म किसे ना आई, धन्न दौलत ना कोए चतुराईआ। शाह सुल्तान ख़ाली हथ्थ जांदे राय धर्म दए सज़ाई, अग्गे हो ना कोए बचाईआ। तुसां मिल के सतिजुग दी रीती चलाई, ज़ात पात दा डेरा ढाहीआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच दा रंग इक रंगाईआ। गुरमुखो शादी दे शादिआने, जगत सके ना कोए वजाईआ। जिस दे कारन गुर अवतार पैग़म्बरां दिते ब्याने, नाम वसीके उत्ते गए लिखाईआ। ओह बदल गए जमाने, समां आपणा ढंग बदलाईआ। अग्गे हुक्म वरतणा श्री भगवाने, ना कोई मेटे मेट मिटाईआ। जगत विहार दे रहिणे नहीं

❋

❋

महिमानख़ाने, गृह इक्को वज्जे वधाईआ। इक्को रंग रंगाउणे रंक राउ राणे, दर इक्को सोभा पाईआ। गुरमुखो सब ने बणना सुघड़ सुचज्जे स्याणे, मन मति देणी गंवाईआ। गुर गोबिन्द दस्स के गया पुरख अकाल दे मन्नणे भाणे, ओट इक्को इक तकाईआ। घर बाहर छड के बंस सरबंस वार के माछूवाड़े सुत्ता दे के बांह सरहाणे, सथ्थर यारड़ा इक हंढाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सद आपणा रंग रंगाईआ। ओ गुरमुखो होया व्याह, पाया हरि निरँकार। भगतां दे भगत गवाह, शहादत देण पैग़म्बर गुरु अवतार। सतिजुग साचा सब दा होवे राह, रहिबर होवे परवरदिगार। इक्को दर होवे दुआ, सजदा इक होवे निमस्कार। जिस नूं कहिंदे रहे ख़ुदा, ख़ुद मालक सांझा यार। ओह कलयुग दा कल रिहा बदला, सतिजुग सच करे उज्यार। विष्न ब्रह्मा शिव कहिण वाह वाह, करोड़ तेतीसा फूलन बरखे आपणी धार। इन्द्र सेवा रिहा कमा, अमृत छिड़के अपर अपार। वक्त सुहञ्जणा गया आ, नाता तुटे कूड़ संसार। गुरमुखो जे तुहाडा सब दा इक प्यार, ते सारे बाहवां लओ उठाल। गुरसिख हो के बणिओ ना कोए बुरयार, रसना नाल फिका बोल करयो ना कोए गुनाह। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सद बख्शणहार दीदार। अठाई पोह कहे मेरा दो अट्ठ दा समां, सरगुण तत्तां विच वड्याईआ। धर्म संदेशा धुर दा कहिवां, कहि के दयां सुणाईआ। सतिजुग मार्ग चलणा नवां, नौ खण्ड पृथ्मी सत्त दीप वज्जे वधाईआ। अग्गे वक्त नहीं रिहा लम्मा, पैंडा आपणा पन्ध मुकाईआ। ना कोई हरख़ सोग रहे ग़मा, जन भगतो अन्दरों चिन्ता देणी कढ्ढाईआ। लैण देण दी किसे नहीं करनी तमा, लालच विच कोए ना आईआ। तुहाडे कोलों सति दी धार करनी रवां, भगत जगत विच प्रगटाईआ। मोह विकार दा ला के तुहाडे अन्दर बन्ना, हद्द पिछली देणी गंवाईआ। वेख्यो हरिजन हो के बणिओ कोए ना अन्न्हा, नेत्रहीण ना कोए अख्वाईआ। संदेशा सुणो बिना कन्नां, हिरदे अन्दर आपणे खोज खुजाईआ। ओ किसे कम्म नहीं आउणा माटी चम्मा, चम्म दृष्टी लैणी बदलाईआ। याद कर लओ पैसे पिच्छे गोबिन्द दे बच्चे फड़ाए ब्राह्मण हो के पंमां, धन्न दौलत कम्म किसे ना आईआ। तुहाडे कोल प्रभ दे नाम दा धना, खाउ खरचो निखुट्ट कदे ना जाईआ। राय धर्म ना देवे डंना, चित्रगुप्त ना लेख जणाईआ। एहो विवहार दस्सया गुरु ग्रन्थ चौदां सौ तीह अंक दा पन्ना, चौथी लांव प्रभ अबिनाशी नूं मिल के आपणा मन्दिर लओ सुहाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, निहकलंक नरायण नर, महाराज शेर सिँघ विष्नूं भगवान, जन भगत वेखे आपणे चन्ना, चन्न सूरज तों परे खोज खुजाईआ।

❋

❋

२९ पोह शहिनशाही सम्मत ५ हरि भगत दवार जेठूवाल

अवतार पैग़म्बर गुर कहिण प्रभू तेरयां भगतां मंगी लोहड़ी, लोआं पुरीआं तों बाहर ध्यान लगाईआ। किशन सिँघ हाल दुहाई कीती बौहड़ी, उच्ची कूक कूक सुणाईआ। दात विच मंगण भगत भगवान दी बणी रहे जोड़ी, नाता आत्म परमात्म रखाईआ। सोहँ धार मिट्ठा रस दे गुड़ रोड़ी, रोड़ा कूड़ रहे ना राईआ। पिच्छे देंदा रिहों भोरी भोरी, हुण झोली दे भराईआ। साध सन्त तैनूं लभ्भदे चोरी, अन्दर वड़ ध्यान लगाईआ। भगतां आपणे नाल बन्न्ह लै डोरी, अग्गे सके ना कोए तुड़ाईआ। मन कल्पणा वल्लों मोड़ीं, मूर्ख मूढ़्ह आप समझाईआ। साडी मंग बहुती थोड़्ही, ख़ुशीआं नाल मंग मंगाईआ। वेखीं दर आए किसे ना होढ़ीं, करवट आपणी ना आप बदलाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच करनी कार कमाईआ। गुर अवतार पैग़म्बर कहिण जन भगत मंगदे मुराद चंगी, लोड़ींदे सज्जण देणी पाईआ। साडी पिट्ठ रहे ना नन्गी, मेहर नज़र हथ्थ उठाईआ। दु:ख भुक्ख रहे ना तंगी, सुख सागर विच समाईआ। नेत्र अक्ख रहे ना अंधी, लोचन देणा खुल्हाईआ। आत्म धार रहे ना रंडी, कन्त सुहाग होणा सहाईआ। पिछली टुट्टी जाए गंढी, अग्गे सके ना कोए तुड़ाईआ। मन वासना रहे ना मंदी, मोह ममता परे तजाईआ। सिर झुके किसे ना डम्बी, पखण्डी संग ना कोए निभाईआ। दीन मज़्हब दी रहे ना कोए पाबन्दी, शरअ ज़ंजीर देणे कटाईआ। झगड़ा मुकाउणा जेरज अंडी, उत्भुज सेत्ज खहिड़ा देणा छुडाईआ। नाम मुहाणा देणा वञ्झी, संसार सागर पार कराईआ। आत्म सेज सुहाउणी मंजी, सिंघासण आपणा आप वड्याईआ। दूई दी धार रहे ना कंधी, हउमे रोग देणा गंवाईआ। भगत भगत दा बणाउणा सतिसंगी, गुरमुख गुरमुख जोड़ जुड़ाईआ। निझर रस देणा अनन्दी, अनन्द आपणा इक वरताईआ। वासना मूल रहे ना गंदी, दुरमति मैल देणी धुआईआ। पिछली पिच्छे जेहड़ी लँघी, अग्गे आपणा रंग रंगाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच आपणी खेल खिलाईआ। अवतार पैग़म्बर गुर कहिण गुरमुख लोहड़ी मंगदे नाम निधान, तेरी सरनाईआ। अगला हुक्म दस्स पैग़ाम, हज़रतां दे हज़रत कर पढ़ाईआ। मंज़ल मार्ग होए आसान, रहिबर राह देणा जणाईआ। शरअ ज़ंजीर रहे ना कोए ग़ुलाम, ग़ुरबत अन्दरों बाहर कढ्ढाईआ। इक्को कलमा दे कलाम, कायनात दे समझाईआ। इक्को महिबूब होवे मेहरवान, मुहब्बत विच समाईआ। इक्को रस पीण खाण, इक्को गंढ देणी जणाईआ। इक्को रंग महल्ल अटल महान, बेपहचान देणा जणाईआ। तेरा लेखा नौजवान, जुग जुग सब दी झोली पाईआ। कलयुग अन्तिम मार ध्यान, ज्ञानी ध्यानी बैठे मुख भवाईआ। पवित्र होया ना कोई कर इश्नान, अट्ठ सट्ठ सारे देण दुहाईआ। पुस्तक पढ़ पढ़ थक्का जहान,

❋

❋

तेरा दरस कोए ना पाईआ। किरपा कर के जन भगतां आपे मिल आण, मिलणी आपणे नाल कराईआ। कोझयां कमल्यां कर परवान, चिक्कड़ भरे गोद उठाईआ। साडे सिर कर एहसान, सिर आपणा हथ्थ टिकाईआ। प्रभू भगत नाले तेरे मंगते नाले तेरे महिमान, दोवें रूप दरसाईआ। नाले बुढ्ढे नढ्ढे बण अंजाण, रो रो कुरलाईआ। साडी झोली पा दे भगती दा दान, जगत लोहड़ी मंग ना कोए मंगाईआ। रसना मंगे ना पीण खाण, पान सपारी ना रस चखाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच दी करनी कार कमाईआ। अवतार पैग़म्बर गुर कहिण जन भगत लोहड़ी मंगण कोए ना आया, पिछला जुग दए गवाहीआ। कलयुग खेल वेख बेपरवाहया, बेपरवाही विच समाईआ। हरिजन जो आपणे रंग रंगाया, रंग रतड़ा घर बहाईआ। ओह छड के जगत माया, झोली नाम अग्गे डाहीआ। दे वस्त जेहड़ी तोहे भाया, भाव भावनी ना कोए रखाईआ। माया ममता मोह तजाया, रजो तमो सतो संग ना कोए रखाईआ। आपणी काया चरणां भेंट चढ़ाया, तेरा तेरी झोली पाईआ। नाम भण्डारा देहु वरताया, मेहर नज़र इक उठाईआ। जन भगतां रल के शोर मचाया, उच्ची कूक कूक सुणाईआ। प्रभू किहनूं कहें पराया, नाता जाएं तुड़ाईआ। जो तेरे दर ते आया, ख़ाली परत मुख ना कोए भवाईआ। सच भण्डारे नाल दे रजाया, तृष्ना तृखा गंवाईआ। जुग चौकड़ी पिच्छों लोड़ींदे सज्जण लोहड़ी मंगण तेरा हरिजन आया, भगत सुहेला पिछला पन्ध मुकाईआ। वस्त अगम्म दे वरताया, अमोलक आपणी झोली भराईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, एका देणा धुर दा वर, दर तेरे आस रखाईआ। पुरख अकाल कहे मेरी लोहड़ी सदा अनडिट्ठी, जग नेत्र नज़र किसे ना आईआ। एह जगत रसना स्वाद नालों मिट्ठी, रसना चक्ख कहिण किछ ना पाईआ। ना एह आकाश मिले ना धरती वाली विच्चों मिट्टी, खोज्जयां हथ्थ किसे ना आईआ। ना एह काली ना एह चिट्टी, सूहा वेस ना कोए वटाईआ। ना एह वड्डी ना एह निक्की, जवानी रूप ना कोए दरसाईआ। क्षत्री ब्राह्मण शूद्र वैश ना हिन्दू मुलसमान ईसाई सिक्खी, तन वजूद ना कोए रखाईआ। ना कोई दो इक सरगुण निरगुण रूप दरसाए मन चिती, ठगौरी खेल ना कोए खिलाईआ। कलम शाही नाल ना जाए लिखी, कागज जोड़ ना कोए जुड़ाईआ। जुग चौकड़ी जिस नूं मेहरवान हो के दिती, किरपा निधान झोली आप भराईआ। ओसे लोहड़ी दी धार दी हाहे उत्ते बणी टिप्पी, जिन्ह आत्मा दिती प्रगटाईआ। जिस आत्मा ने परमात्मा नाल मिल के अनेक ज़बानां दी बणाई लिप्पी, इलम आलमां तांईं जणाईआ। साधां हथ्थ फड़ा के चिप्पी, दर दर दिता भवाईआ। शरअ ज़ंजीर पवा के गिच्ची, गुर अवतार पैग़म्बर दिते बंधाईआ। सृष्टी दे मथ्थे घसा दिते पथ्थरां इट्टी, मन्दिर मस्जिद शिवदुआले मठ गुरदवार रगड़ाईआ। इक थाँ कदे ना टिकी, जुग चौकड़ी

❋

❋

भज्जी वाहो दाहीआ। सतिजुग त्रेता द्वापर कलयुग दुहथ्थड़ मार के पिटी, रो के दिता सुणाईआ। माटी ख़ाक विच लिटी, आपणा रूप बदलाईआ। फिर वास्ता पा के मंगी चिट्ठी, दोए जोड़ सीस निवाईआ। मुक्खों हस्स के बात कीती मिट्ठी, नैणां नीर वहाईआ। फेर तक्कया बिट बिटी, अक्ख ना कोए झमकाईआ। प्रभू किरपा कर दात दे दे दातार आपणी टिप्पी, जिस उत्ते टीका टिप्पणी रहे ना राईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच करनी कार कमाईआ। गुर अवतार पैग़म्बर कहिण की भाव प्रभू तेरी लोहड़ी, सच दे समझाईआ। पुरख अकाल किहा मैं आपणी आपणे नाल बणा के जोड़ी, आप आपणा मेल मिलाईआ। आपणी वस्त आपे दे के थोड़्ही, आपणी झोली आप भराईआ। आपणी खेल आप तोरी, तुरत आपणी कार कमाईआ। जिस दा रूप नारी नर ना जोरू जोरी, जोरू नज़र कोए ना आईआ। जोबनवन्ती ना बांकी छोहरी, मेंढी सीस ना कोए गुंदाईआ। हिरदा कपट ना दिसे कठोरी, ममता मोह ना कोए हल्काईआ। हाए उफ ना करे बौहड़ी, दुखी हो ना कदे कुरलाईआ। इक्को वर इक्को दर इक्को घर मेरा रही लोड़ी, सच लोड़ी नूं लोहड़ी दिता बणाईआ। एह रीती विष्न ब्रह्मा शिव ने तोरी, निरगुण कोलों निरगुण मंग मंगाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणा खेल वखाईआ। लोहड़ी कहे मैं सारे वेखे मंगते, मंगे जगत लोकाईआ। जुग चौकड़ी गए लँघदे, समां समें विच्चों बदलाईआ। मैं खेल वेखदी रही ओस अनन्द दे, जो अनन्द अनन्द विच्चों प्रगटाईआ। जिस दर तों सारे गए मंगदे, गुर अवतार पैग़म्बर झोलीआं डाहीआ। ओह लोहड़ी प्रभू इहनां भगतां वंड दे, जिन्हां तेरी आस रखाईआ। जे पिच्छे विछड़े ते अग्गे गंढ दे, नाता सके ना कोए तुड़ाईआ। शौह दरया जगत विच्चों बेड़ा बन्न्ह दे, फड़ आपणे कंध उठाईआ। जेहड़े तैनूं भगवन करके मन्नदे, उन्हां आपणा रंग रंगाईआ। सच प्रेम दा साचा धन दे, मन मनसा कूड़ गंवाईआ। फिक्के बोल ना सुणीए कन्न दे, चुग़ली निंदिआ ना कोए चतुराईआ। जे किरपा करें ते दर्शन करीए गोबिन्द तेरे चन्न दे, अंध अंधेर रहे ना राईआ। जेहड़े कूड़े नाते तन दे, जगत जाईए तजाईआ। अन्दरों लेखे मुका दे ग़म दे, चिन्ता चिखा बाहर कढ्ढाईआ। मेल मिला लै हँ ब्रह्म दे, पारब्रह्म आपणे विच मिलाईआ। जन भगत जुग चौकड़ी जदों जम्मदे, जम्म के मंगते तेरे अग्गे झोली डाहीआ। सच बख्शीश आपणा रूप ब्रह्म दे, पारब्रह्म सरनाईआ। लेखे रहिण ना जन्म कर्म दे, कर्म कांड दा डेरा ढाहीआ। भुलेखे कढ दे अन्दरों भरम दे, हउमे हंगता रहे ना राईआ। आपणे घर विच आपणा जरम दे, जन भगतां भुल्ल जावे जम्मण वाली माईआ। सदा पुजारी रहिण तेरे चरण दे, दूसर सीस ना कदे निवाईआ। भय चुका दे डरन मरन दे, चुरासी गेड़ कटाईआ। तेरे हो के तेरे ढोले पढ़नगे, तूं मेरा मैं तेरा राग अल्हाईआ। जोती जोत

❋

❋

सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, एका देणा धुर दा वर, निहकलंक नरायण नर, महाराज शेर सिँघ विष्नूं भगवान, सच सरनाई सरन दे, सिर आपणा हथ्थ रखाईआ।

पहली माघ शहिनशाही सम्मत ५ हरि भगत दवार जेठूवाल

शहिनशाही सम्मत पंज कहे मेरे मेहरवान दी माघी, मग्न आपणे विच कराईआ। अवतार पैग़म्बर गुरु बण के रागी, अनरागी राग सुणाईआ। तूं ही तूं कहिंदे वडभागी, भगवन तेरी बेपरवाहीआ। तेरा खेल जुगादि आदी, अन्त तेरा तेरे विच समाईआ। साडी चतुराई काहदी, कुल मालक तेरी वड्याईआ। असीं सिफ्त करदे रहे तेरे नाँ दी, नाउँ निरँकारा इक जणाईआ। तेरा शब्द गुरु गुरदेव अनादी, नाद धुन सानूं तत्तां विच सुणाईआ। असीं तेरे चार जुग दे सेवक चाकर लागी, दर दर घर घर अलख जगाईआ। तेरा हुक्म नसीहत डाहढी, डण्डावत बन्दना दिती दृढ़ाईआ। नित नवित बणा के गाडी, रस्ता मार्ग इक समझाईआ। दीन मज़्हब दी वधा अबादी, अदब आपणा इक सिखाईआ। सीता राम बणा के कृष्न राधी, अल्ला नाम सतिगुरु वाहवा कीती चतुराईआ। असीं खेल वेख्या तेरयां भगतां दी तेरे नाल होई शादी, शादिआने सारे रहे वजाईआ। तूं मोहन माधव माधी, मधुर धुन आपणी दे सुणाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, एका देणा धुर दा वर, दर तेरे आस रखाईआ। गुर अवतार पैग़म्बर कहिण आत्म परमात्म हुन्दा वेख्या नकाह, नकाब अन्तर रही ना राईआ। असीं सारे ओस समें दे बणा ल्ए गवाह, हुक्म आपणा इक जणाईआ। सानूं अनभोल, सुत्तयां नूं आपणी धार विच्चों कढा के ला ल्या दाअ, दाइरयां विच्चों बाहर कढ्ढाईआ। ऐ मालक बेपरवाह, की आपणी कल वरताईआ। सानूं शब्द संदेशा दिता सुणा, कलमा हुक्म अगम्म अथाहीआ। छब्बी पोह नूं सब ने जाणा आ, लेखा आपणा बग़ल उठाईआ। भगत दवारे पहुंचणा नाल चाअ, चाओ घनेरा इक समझाईआ। जां पन्ध मार के आए वेख्या सुहञ्जणा थाँ, थानंतर मिली वड्याईआ। जिथ्थे सब दा इक्को पिता इक्को माँ, दूजा नज़र कोए ना आईआ। इक्को नाम निधाना रहे गा, ग़रीब अमीर ना वंड वंडाईआ। इक्को रंगण रहे रंगा, चार वरन ना कोए चतुराईआ। फेर हुक्म दिता अगम्म अथाह, सहिज नाल दृढ़ाईआ। जन भगतो तुहाडी आत्मा लई प्रना, परम पुरख शब्द संदेशे विच जणाईआ। असीं इक दूजे वल्ल रहे तका, बिन अक्खां अक्ख उठाईआ। ना कोई नाम कलमा ल्या दृढ़ा, पूजा पाठ ना कोए कराईआ। हस्सदे हस्सदे ख़ुशी नाल किहा गुरमुखो मैं तुहाडा कीता व्याह, आत्मा परमात्मा आपणे रंग रंगाईआ। सदा सुहेला हो के देवां ठंडी छाँ, अग्नी अग्ग ना लागे राईआ।

❋

❋

जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सब कुछ सानूं दिता वखा, सद्दा दे के आप बुलाईआ। अवतार पैग़म्बर गुर कहिण असीं बण के गए सज्जण सुहेले मीत, मित्र प्यारे रूप बदलाईआ। झगड़ा अन्दर ना रखया चीत, ठगौरी संग ना कोए लिजाईआ। खेल वेख्या अनडीठ, अनडिठड़ी कार कमाईआ। साहिब तक्कया अतीत, त्रैगुण बाहर सोभा पाईआ। जन भगतां कहे बच्चयो गाउ सोहँ गीत, गोबिन्द रंग रंगाईआ। ना कोई वेखी मन्दिर मसीत, मट्ठ नज़र कोए ना आईआ। सब तों वक्खरी निराली रीत, रीतीवान दिती दृढ़ाईआ। जन भगतो करयो इक प्रभू दी प्रीत, दूजा इष्ट ना कोए मनाईआ। इक्को कलमा इक हदीस, हज़रत इक्को इक पढ़ाईआ। नेड़े आवे ना शरअ अबलीस, शैतानी सूर ना कोए कमाईआ। साडी सब दी असलीअत, असल असल विच्चों प्रगटाईआ। आपणी अन्त दी वेखो वसीअत, जो लेखा बिना कलम शाहीआ। कलयुग रहिणी नहीं कोई मलकीअत, मालक नज़र कोए ना आईआ। अन्त होणी सब दी इक वलदीअत, वाइदे नाल समझाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच आपणा रंग रंगाईआ। सम्मत पंज कहे मेरा प्रेम मता माघ, मजन इक कराईआ। धोवे दुरमति दाग़, पापां करे सफ़ाईआ। जो साहिब सरनाई गया लाग, चरण कँवल वड्याईआ। शब्द सुणाए नाद, अगम्मी राग अलाहीआ। सन्त बणाए साध, साधना इक समझाईआ। अन्तर रहे ना सवाल जवाब, कल्पणा कूड़ दए खपाईआ। झगड़ा मुका इश्क हकीकी मिज़ाज, तबीअत आपणे नाल मिलाईआ। सति सच सुणा नाद, पर्दा पर्दे विच्चों उठाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, देवणहारा साचा वर, हरि दाता अगम्म अथाहीआ। सम्मत पंज कहे मेरा माघ सोहणा चंगा, चार कुण्ट वड्याईआ। गुर अवतार पैग़म्बर फिरे पैरीं नन्गा, सच दवार बैठे थांउँ थाँईंआ। निरगुण धार करके संगा, सगला संग वखाईआ। नेत्र रहे कोई ना अन्धा, लोचन इक खुल्हाईआ। शब्द गुरु किहा (रिहा) कोई ना बन्दा, जो बन्दगी बन्दयां रिहा दृढ़ाईआ। लख चुरासी भार उठाए आपणे कंधा, बाहू बल इक प्रगटाईआ। अनक बिधी आपणा रख के ढंगा, चाल निराली इक समझाईआ। जो ब्रह्मण्ड खण्ड पुरी लोअ आकाश पाताल लँघा, गगन गगनंतर डेरा ढाहीआ। झगड़ा मुका के जेरज अंडा, उत्भुज सेत्ज वेख वखाईआ। उस दा दरस नसीब होवे ना जमना सुरस्ती गोदावरी गंगा, नेत्र रो रो मारन धाईंआ। चुली भर सके कोई ना पंडा, अमृत हथ्थ किसे ना आईआ। बिन सतिगुर शब्द किसे ना वंडा, दूसर नज़र कोए ना पाईआ। जो आया सो गा के गया छन्दा, ढोला सिफ्तां वाला गाईआ। तन वेस कराया धोती बोदी तम्बा, मुछ दाढ़ी केस कछिहरे नाल वड्याईआ। किसे समझ ना आई प्रभ दा केहड़ा वेस चंगा, कवण रंग समाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, देवणहारा साचा वर,

❋

❋

सद आपणा खेल खिलाईआ। अवतार पैग़म्बर कहिण गुर, सिफ्तां विच सालाहीआ। जिस वेले दर्शन पाया स्वामी धुर, धुर मस्तक भगतां वेखे चाँईं चाँईंआ। ख़ाली कोई ना जाए मुड़, निरासा रहिण कोए ना पाईआ। अन्तर आत्म नाल जाए जुड़, बाहर वंड ना कोए वंडाईआ। प्रेम प्यार दी रहे कोई ना थुड़, थुड़े थिड़क्यां लै समझाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, देवणहारा साचा वर, सच शब्द इक सुणाईआ। अवतार पैग़म्बर कहिण गुर शब्द जणाया चुप चपीते, समझ किसे ना आईआ। हुक्म दिता धुर दे मीते, मतलब आपणा इक समझाईआ। वेखो फल आपणे कीते, चारे जुग ध्यान लगाईआ। तुसां मेरे नाम दे सिफ्तां वाले कीते टीके, हरफां विच वड्याईआ। मन्दिर मस्जिद शिवदुआले मठ गुरदवार इक्ट्ठे कीते, ठेके इट्टां पथ्थरां नाल वड्याईआ। नाम कलमा बाणी पढ़ के रहे जीते, जीवण युगत विच समझाईआ। सिफ्तां विच कीती तमहीदे, नज़मां विच जणाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, सच दा हुक्म इक वरताईआ। गुर अवतार पैग़म्बर कहिण असीं वेख्या खेल अगम्मा, आगमन विच वड्याईआ। जिस झगड़ा मिटाया माटी चम्मा, चम्म दृष्टी दिती बदलाईआ। मार्ग दस्स के नवां, नव नौ चार दा डेरा ढाहीआ। धर्म दी धार बदल के समां, संमण सब दे दिते कढ्ढाईआ। सब ने हो के आउणा रवां, भज्जणा वाहो दाहीआ। किसे नहीं भरोसा दमां, जीवण जुगत ना किसे समझाईआ। खेल वखा के हरख सोग ग़मा, चिन्ता चिखा विच वड्याईआ। झगड़ा पा के कल्पणा मना, मनसा संग रखाईआ। फेर हस्स के किहा गोबिन्द चन्ना, चन्न तेरी रुशनाईआ। शब्दी धार गुरु गुर जणां, जण जणेंदी बणया माईआ। दीन मज़्हब दा मेटणा बन्ना, हद्द हदूद रहे ना राईआ। जेहड़ा गोबिन्द लाया कन्ना, पर्दा पर्दे विच समझाईआ। एहो फ़र्क रहिणा पुरख अकाल दा शब्द धार दा विच सरीर तना, जिस नूं समझे कोए ना राईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणी दया कमाईआ। गुर अवतार पैग़म्बर कहिण क्यों गोबिन्द लाया कन्ना, डण्डा दस दस धार बदलाईआ। वेख के अन्तिम कन्ढ्ढा, कलयुग नैण उठाईआ। प्रभ दा खेल कोई कर ना सके पंजां तत्तां वाला बन्दा, गुर अवतार पैग़म्बर ना कोए चतुराईआ। हुण मैं कीता खण्डे नाल जंगा, युद्धां नाल लड़ाईआ। फेर फिरां विच ब्रह्मण्डां, शब्दी धार सहिज सुखदाईआ। दो जहानां निरगुण धार बदल के लँघ, पुरी लोअ खोज खुजाईआ। जनणी कुख्ख किसे ना जम्मा, रक्त बूँद ना मेल मिलाईआ। पवण स्वास लवां ना दमा, निरगुण नूर जोत रुशनाईआ। रसना नाल किसे नूं कहिणा नहीं अंमढ़ी अंमा, गोदी गोद ना कोए टिकाईआ। दीन मज़्हब दा होणा नहीं कोई तमा, तामस तृष्ना देणी गंवाईआ। इक्को साहिब दा हुक्म मन्नां, पुरख अकाल इक चतुराईआ। मेरा उहदा निरगुण धार सरगुण फ़र्क होवे इक कन्ना, मुक्ता

❋

❋

वंड ना कोए वंडाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद आपणी कार कमाईआ। गोबिन्द कहे मेरे कन्ने दा भाव आह, आमद विच सरनाईआ। मेहरवान मेरे विच समा, समग्री आपणी विच टिकाईआ। जोती जाता हो के जोत जगा, नूर ज़हूर कर रुशनाईआ। पुरख अकाल हो के शब्दी नाद वजा, अनरागी राग सुणाईआ। सांझा मन्दिर इक सुहा, हिस्सा वंड ना कोए वंडाईआ। सच सिंघासण इक विछा, सोभनीक इक सुहाईआ। सद मिल के आपणा झट लघा, एका दूआ ना कोए चतुराईआ। पुरख अकाल किहा गोबिन्द एह कन्ना तेरा मेरा गवाह, शहादत निरन्तर दए भुगताईआ। इस नूं समझ सके कोई ना राअ, पर्दा पर्दानशीन ना कोए उठाईआ। गोबिन्द किहा वाह वाह, वाहो वाहो वाहिगुरु तेरी सरनाईआ। पुरख अकाल फड़ के बांह, बाजू दिता हिलाईआ। जिस वेले सृष्टी दृष्टी होई काँ, काग वांग कुरलाईआ। मात पुत इक दूजे वल्ल लैण तका, भैण भईआ अक्ख बदलाईआ। ओस वेले दोहां ने जाणा आ, धुर दा फेरा पाईआ। एह कन्ना कामल मुर्शद दा सदा सदा गवाह, शहादत शरअ तों बाहर भुगताईआ। दोहां नूं मिल के करनी पए ना कोए दुआ, सजदे विच ना सीस निवाईआ। चेला गुरु इक रूप हो के दईए वखा, वक्खरा घर ना कोए जणाईआ। शब्द जोत दा इक्को होवे राह, रहिबर इक्को नूर इलाहीआ। गोबिन्द झट छाती उत्ते हथ्थ दिता टिका, सीना ज़ोर नाल दबाईआ। वेखीं किते प्रभू ला ना जावीं दाअ, अछल छलधारी आपणी कार कमाईआ। जे दोवें फेर आईए ते सूर गाँ दा झगड़ा दईए मुका, पशूआं उत्ते धर्म ना कोए टिकाईआ। इक तेरा इक मेरा रह जाए नाँ, दूजा नज़र कोए ना आईआ। जेहड़ा साडी दोहां दी चरण धूढ़ी ल्ए नहा, जुग जन्म दी दुरमति मैल धुआईआ। पुरख अकाल ने हां विच मिलाई हां, हस्स के दिता सुणाईआ। ओस वेले आत्मा परमात्मा परमात्मा आत्मा दोहां दा सांझा होणा नाँ, मेरी इकल्ले दी चले ना कोए चतुराईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, करे खेल साचा हरि, निहकलंक नरायण नर, महाराज शेर सिँघ विष्नूं भगवान, खेल करे अगम्म अथाह, अथाह आपणी कार कमाईआ।