४ पोह शहिनशाही सम्मत नौ सरहंद शहर गोबिन्द भवन गुरदर्शन सिँघ दे गृह
जै जै कार धरनी धवल धौल धरत, सति सच सीस निवाईआ। पतिपरमेश्वर तेरे उत्ते आउणा परत, पारब्रह्म प्रभ आपणी दया कमाईआ। अवतार पैग़म्बर गुरुआं पूरी करनी शर्त, जो पेशीनगोईआं विच दृढ़ाईआ। तूं मालक ख़ालक वाली अर्श, अर्शी प्रीतम तेरी ओट तकाईआ। मैं निमाणी कोझी कमली दे दरस, मेहरवान मेहर नज़र उठाईआ। चौथे जुग मेरी कूड़ी क्रिया मेट दे हरस, कलयुग तृष्ना रहे ना राईआ। सच नाम दा अमृत मेघ बरस, दो जहानां श्री भगवाना आप आपणी दया कमाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, एका देणा साचा वर, सच तरी ओट तकाईआ। धरनी कहे मेरे स्वामी सतिगुर मीत, दर तेरे सीस निवाईआ। तूं वसण वाला हर घट चीत, लख चुरासी रिहा समाईआ। दीन दुनी दी आ के तक्क लै नीत, नीतीवान पर्दे मात चुकाईआ। तूं मेरा मैं तेरा आत्म परमात्म गाए कोई ना गीत, शब्द अनादी धुन ना कोए शनवाईआ। काया होए ना किसे ठांडी सीत, अग्नी तत ना कोए बुझाईआ। झगड़ा प्या मन्दिर मसीत, चारों कुण्ट कुण्ट हल्काईआ। ओह तक्क सदी चौधवीं रही बीत, चार यारी संग मुहम्मद नैण उठाईआ। हज़रत ईसा दा लेखा तक्क लै बीस, बीस बीसे हरि जगदीशे तेरे हथ्थ वड्याईआ। जो नानक निरगुण कर के गया हदीस, हज़रतां तों बाहर समझाईआ। जो गोबिन्द खण्डे धार दिती उलीक, लाईन दीन दुनी समझाईआ। जिस दी सतिगुर शब्द करे तस्दीक, शहादत दो जहान भुगताईआ। सो मेरी आशा मनसा पूरी कर दे उम्मीद, तृष्ना तृखा दे बुझाईआ। तेरे विच हक तौफ़ीक, वर
दाते दर तेरे मंग मंगाईआ। मैं चाहुंदी इक्को छत्र झुल्ले तेरे सीस, दूजा नज़र कोए ना आईआ। कलयुग विच्चों सतिजुग दी बदल के रीत, सतिजुग सच सच समझाईआ। इक्को माण बख्श दे हस्त कीट, ऊचां नीचां इक्को रंग रंगाईआ। नाम निधाना बख्श रस मीठ, जगत रस ना कोए हल्काईआ। आपणा गृह वखा अनडीठ, काया मन्दिर अन्दर पर्दा दे चुकाईआ। बिन रसना जिह्वा बत्ती दन्द तूं मेरे मैं तेरा आत्म परमात्म जणा के गीत, बिन राग रागणीआं होए सदा शनवाईआ। मेरी आशा कर दे ठण्डी सीत, धरनी कहे मैं रो रो दयां दुहाईआ। तूं प्रीतम स्वामी चार वरन अठारां बरन बख्श दे प्रीत, दीनां मज़्हबां लेखा रहे ना राईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, एका देणा साचा वर, दर ठांडे मंग मंगाईआ। धरनी कहे प्रभू मैं ठांडे दर मंगदी, कलयुग अन्तिम ध्यान लगाईआ। मेरी तृष्ना बुझा दे भुक्ख नंग दी, ओढण सीस देणा चाँईं चाँईंआ। सदी चौधवीं जांदी लँघदी, बिन कदमा पन्ध मुकाईआ। अवतार पैग़म्बर गुर तेरी खेल तक्कण सूरे सरबंग दी, शाह पातशाह ध्यान लगाईआ। मेरी दरोही मेरे उत्ते तैयारी होवे चारों कुण्ट जंग दी, नव सत्त लए अंगड़ाईआ। दीन दुनी ख्वारी होणी वरभण्ड दी, भंडी कलयुग पावे चाँईं चाँईंआ। शरअ धार तक्क लै तेज़ प्रचण्ड दी, चण्डका रूप बदलाईआ। मैं निमाणी कोझी कमली दर दरवेशण हो के मंगदी, मांगत हो के झोली डाहीआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, एका देणा साचा वर, दर ठांडे आस रखाईआ। धरनी कहे प्रभू मैं जुग चौकड़ी रखीआं आशां, नौ सौ चौरानवे चौकड़ी जुग ध्यान लगाईआ। मैनूं तेई अवतारां दिता भरवासा, विष्न ब्रह्मा शिव संदेसयां विच सुणाईआ। पैग़म्बरां तेरा पैग़ाम अगम्मी आखा, कायनात विच दृढ़ाईआ। गुरुआं भेव खुल्हाया साचा, पर्दा परदयां विच्चों चुकाईआ। जिस वेले कलयुग चारों कुण्ट घर घर अन्दर नाचा, नव खण्ड आपणा फेरा पाईआ।प्यार रिहा ना पुत्तरां माता, पिता पूत ना गोद सुहाईआ। भैणां भईआ टुट्टे नाता, प्रेम गंढ ना कोए रखाईआ। नार कन्त ना पुच्छे वाता, विभचार होए लोकाईआ। झगड़ा पैणा ज़ाता पाता, दीन मज़्हबां चारों कुण्ट दुहाईआ। दहि दिशा होए अंधेरी राता, साचा चन्द ना कोए चमकाईआ। आत्म परमात्म परमात्म आत्म गाए कोई ना गाथा, पारब्रह्म ब्रह्म मेल ना कोए मिलाईआ। तूं ठाकर स्वामी पुरख अकाल सर्ब कला समराथा, परवरदिग़ार सांझे यार नूर अलाह तेरी ओट रखाईआ। तेरा आदि जुगादि नित नवित निरगुण सरगुण मेला होवे साथा, सगला संगी इक अख्वाईआ। होणा सहाई नाथ अनाथा, ग़रीब निमाणयां गोद उठाईआ। मेरा लहिणा देणा चुकाउणा हाथो हाथा, जुग चौकड़ी लेखा पूरा देणा कराईआ। तेरी चरण धूढ़ी लावां मस्तक माथा, सच ख़ाकी ख़ाक रमाईआ। धरनी कहे मैं चाहुंदी मेरे उत्ते धर्म दा चले राथा, सतिजुग सच दे वड्याईआ। कलयुग पन्ध मुका दे वाटा, अग्गे पन्ध रहे ना राईआ।
तेरा खेल दीन दुनी बाज़ीगर दिसे नाटा, स्वांगी आप स्वांग वरताईआ। फिरी दरोही मन्दिर माठा, अट्ठ सट्ठ रोवण नैणां नीर वहाईआ। गंगा गोदावरी यमुना सरस्वती भूषण ओढण वेख लै पाटा, सीस जगदीश ना कोए झुकाईआ। माण रिहा ना अष्टभुज देवी वाली लाटा, देव देवा तेरा भेव कोए ना पाईआ। अवतार पैग़म्बरां भुल्ली सब नूं गाथा, शास्त्र सिमरत वेद पुराण गीता ज्ञान अञ्जील कुरान बाईबल तुरैत गुरु ग्रन्थ अक्खर अक्खर रहे सुणाईआ। सति धर्म कहे मेरा किसे तन वजूद नहीं वासा, धर्म दी धार नज़र कोए ना आईआ। धरनी कहे प्रभू मेरे उत्ते कलयुग नौ खण्ड पृथ्मी हर हिरदे बहि के करे हासा, हस्स हस्स रिहा वखाईआ। मैं मानस मानव मानुख रसन लवाया मदिरा मासा, मासा रती प्रभ दा नाम अन्तर रहिण कोए ना पाईआ। सति सच दी दिसे कोई ना रासा, गोपी काहन नज़र कोए ना आईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, एका देणा धुर दा वर, निहकलंक नरायण नर, महाराज शेर सिँघ विष्नूं भगवान, तेरे चरण कँवल कँवल चरण सरन सरनाई इक भरवासा, मेहरवान श्री भगवान होणा अन्त सहाईआ।
४ पोह शहिनशाही सम्मत नौ पिण्ड नानक सर ज़िला कुरुक्षेत्र ठाकर सिँघ दे गृह करनाल संगत नवित
पोह कहे मेरा दिवस सुहञ्जणा चार, चारों कुण्ट वेख वखाईआ। ब्रह्मा चारे मुख रिहा उग्घाड़, चारे वेदां संग मिलाईआ। चारे दिशा करन पुकार, चारे बाणी नाल जणाईआ। चारे खाणी होवे ख़बरदार, चारे जुग देण गवाहीआ। मेरी चौथी मंज़ल सब तों दिसे बाहर, पोह कहे मैं सच दयां सुणाईआ। मैं पूरब लहिणे वेखां उधार, नित नवित ध्यान लगाईआ। की लेखा विच संसार, संसारी भण्डारी सँघारी नाल रलाईआ। की त्रैगुण माया करे पुकार, कूक कूक सुणाईआ। की पंजां ततां खेल होवे अपार, अपरम्पर आप कराईआ। मन मति की आशा रखी आपणी धार, धरनी धरत धवल धौल उत्ते जणाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, देवणहारा साचा वर, सच दा पर्दा आप चुकाईआ। चार पोह कहे मेरा दिवस सुहञ्जणा एक, एकँकार दए वड्याईआ। मैं पुरख अकाले रखी टेक, टिक्का मस्तक धूढ़ी ख़ाक रमाईआ। मेरी रुत्त सुहञ्जणी करे विवेक, पतित पुनीत आप बणाईआ। रजो तमो सतो ना लाए सेक, अग्नी तत ना कोए बुझाईआ। मैं दर्शन करां निज नेत्र (नेत), लोचण नैण दए खुल्हाईआ। मेरी रुत्त सुहञ्जणी होवे बसन्ती चेत, पत्त टहिणी टहिणी आप महकाईआ। मैं सब कुछ लोचण नेत्र लवां वेख, बिन अक्खीआं अक्ख दए उठाईआ। मेरा स्वामी अन्तरजामी जोती जाता पुरख बिधाता अवल्लड़ा करे भेख, भेखाधारी आपणा रूप बदलाईआ। जो वसणहारा सम्बल देस, देस देसन्तरां पर्दा दए उठाईआ। दो
जहानां नौजवाना श्री भगवाना बण के नर नरेश, नर नरायण हुक्म इक वरताईआ। जो हुक्म संदेशा दे के गया दस दशमेश, दहि दिशा वेखे चाँईं चाँईंआ। जिस कारन सतिगुर अर्जन सीस पवाई तत्ती रेत, रावी कन्ढ्ढा ब्रह्मण्डां रिहा दृढ़ाईआ। जिस साहिब सतिगुर चौथे जुग बाले कीते भेंट, नीहां हेठ दबाईआ। ओह सतिगुर शब्द खेवट खेट, बेड़ा दो जहान चलाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, देवणहारा धुर दा वर, धुर मस्तक वेख वखाईआ। चार पोह कहे मेरा दिवस दिहाढ़ा चंगा, प्रभ चंगी दए वड्याईआ। धुर नाम शब्द वजाए मृदंगा, डंका इक्को इक इक सुणाईआ। मेरीआं पूरीआं करे उमंगा, तृष्ना आपणे विच समाईआ। मेरा साक सज्जण होवे सतरंगा, सति सतिवादी आपणा भेव चुकाईआ। जिस निशान मिटाउणा तारा चन्ना, चन्द सितार वेखण चाँईं चाँईंआ। दीन दुनी तक्कणा हद्द बन्न्हा, बन्दगी वाले खोज खुजाईआ। सो साहिब सूरा श्री भगवंना, हरि करता इक अख्वाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, देवणहारा साचा वर, सच करनी कार कमाईआ। सत्त रंग कहिण सुण लै चार पोह, वदी सुदी तों बाहर ध्यान लगाईआ। शब्द सुनेहड़ा देवां सो, सो पुरख निरँजण रिहा सुणाईआ। हरि पुरख निरँजण आपे हो, एकँकार भेव चुकाईआ। आदि निरँजण कर के लो, बिन नैणां करे रुशनाईआ। अबिनाशी करता ढोआ ढोअ, देवणहार वडी वड्याईआ। श्री भगवान हो निरमोह, मुहब्बत इक्को इक वखाईआ। पारब्रह्म अमृत अगम्मा चो, सांतक सति कराईआ। सत्त रंग कहिण साडा धर्म दा इक गिरोह, विछोड़े विच कदे ना आईआ। साडा भेद ना जाणे को, पर्दा सके ना कोए उठाईआ। साडी वस्त सके कोई ना खोह, ख़ाली हथ्थ ना कदे रखाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, देवणहारा साचा वर, सच दा मेला लए मिलाईआ। सत्त रंग कहिण साडी आदि आदि दी धार, धर्म धर्म नाल जणाईआ। नूर नूर जोत साडा रूप अपार, अपरम्पर स्वामी ल्या प्रगटाईआ। साडा लहिणा देणा लेखा नाल सच्ची सरकार, जो शाह पातशाह शहिनशाह धुरदरगाहीआ। जिस दा सचखण्ड दवार सच्चा दरबार, दरगाह साची सोभा पाईआ। एका दीपक जोत होवे उज्यार, दूजा नज़र कोए ना आईआ। इक्को भूप होवे सिक्दार, सच सिंघासण सोभा पाईआ। इक्को होवे फ़रमाबरदार, शब्द दुलारा सीस झुकाईआ। इक्को देवणहार दातार, वस्त अतोट अतुट वरताईआ। इक्को ख़ुशीआं करे इजहार, ख़ुशीआं ढोले गाईआ। इक्को करनी दा करता करतार, कुदरत दा मालक धुरदरगाहीआ। सत्त रंग कहिण जिस सानूं कीता तैयार, त्रैगुण अतीते दिती वड्याईआ। साडा उस दे नाल प्यार, जो परा पसन्ती मद्धम बैखरी तों बाहर आपणा हुक्म सुणाईआ। साडा नूर नुराना परवरदिग़ार, सांझा यार इक अलाहीआ। जिस दा खेल सदा जुग चार, जुग चौकड़ी वेख वखाईआ। सानूं ख़ुशीआं नाल कर तैयार, त्रैगुण अतीते
दिती वड्याईआ। सतिजुग त्रेता द्वापर असीं मंगदे भिखार, भिक्खक हो के झोलीआं डाहीआ। साडा नाता जुड़या रिहा नाल तेई अवतार, पैग़म्बरां नाल मिल के वजदी रही वधाईआ। गुरुआं बख्शिश विच सानूं दिता प्यार, सिर सिर आपणा हथ्थ टिकाईआ। गोबिन्द दे के अगम्म इशार, बिन सैनत गया समझाईआ। तुहाडा लहिणा देणा कलयुग अन्तिम वार, कलकाती लेखा देणा मुकाईआ। सति धर्म दा धर्म होवे जैकार, चारों कुण्ट ख़ुशी मनाईआ। सत्त रंग तुसां होणा मात तैयार, त्रैभवन धनी दए वड्याईआ। तुहाडा मीता एकँकार, अकल कलधारी इक अख्वाईआ। जो मरे ना जन्मे विच संसार, संसारी भण्डारी सँघारी जिस दे लागण पाईंआ। ओह वेखे विगसे पावे सार, पारब्रह्म ब्रह्म पर्दा आप उठाईआ। तुहानूं देवे माण अपर अपार, अपरम्पर हो के वेख वखाईआ। तुहाडा धर्म निशान दए झुलार, तुसां झुलणा चाँईं चाँईंआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, देवणहारा साचा वर, साचा रंग दए रंगाईआ। चार पोह कहे सत्त रंग वेखो आपणी मस्ती, मस्तान्यां दयां जणाईआ। पुरख अकाल दी तक्को हस्ती, जो हस्त कीटां विच समाईआ। दो जहान ओस दी वेखो बस्ती, जो नगर खेड़े रिहा वसाईआ। जिस लहिणा देणा मुकाउणा दस्ती, लेखा हथ्थो हथ्थ चुकाईआ। ओह मालक बण के प्रीतम अर्शी, प्रीतम होवे बेपरवाहीआ। खेल करे उत्ते फ़र्शी, आपणा रूप बदलाईआ। लहिणा देणा चुकावे धरती, धवल दए वड्याईआ। एह खेल ओस दे घर दी, घर चौथे होए सहाईआ। चार पोह कहे मेरी प्रीती नरायण नर दी, नर हरि देवे माण वड्याईआ। जिस दी कला होणी चढ़दी, चढ़दी दिशा वेखे चाँईं चाँईंआ। लैहंदे दीन दुनी होणी सड़दी, अग्नी तत मचाईआ। धार तक्कणी हँकार गढ़्ह दी, नव सत्त फोल फुलाईआ। आशा वेखणी गोर मड़्ह दी, मनसा सब दी पूर कराईआ। जन भगतां आत्मा तक्कणी तूं मेरा मैं तेरा ढोला पढ़दी, लख चुरासी विच्चों खोज खुजाईआ। जिस कला मेटणी सीस धड़ दी, धाड़वी बणे धुरदरगाहीआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, सद देवणहार वड्याईआ। चार पोह कहे मेरा दिवस सुहंञड़ा, रुतड़ी प्रभू दिती महकाईआ। सत्त रंग कहिण जन भगतां चाढ़्हनी रंगणा, रंगत इक रंगाईआ। किरपा करे आदि निरँजणा, सति पुरख होए सहाईआ। मालक बणे दर्द दु:ख भय भञ्जणा, भव सागर पार कराईआ। जिस चरण धूढ़ कराउणा मजना, दुरमति मैल धुआईआ। जिस दा इक्को डंका वज्जणा, चारों कुण्ट करे शनवाईआ। गुरमुखां नेत्र नाम पा के अंजणा, भेव अभेदा दए खुल्हाईआ। रूप अनूप दस्स मोहन माधव मदना, मूर्त अकाल बूझ बुझाईआ। जिस दा इक्को दीपक जगणा, दो जहानां करे रुशनाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, देवणहारा साचा वर, सच दी खेल आप खिलाईआ। सत्त रंग कहिण साडा साहिब दीन दयाल, दयानिध इक अख्वाईआ। जिस दा खेल सदा कमाल, जुग चौकड़ी
आपणा वेस वटाईआ। जन भगत सुहेले लए भाल, भाण्डा भरम भउ भनाईआ। लेखा मुका के काल महाकाल, राय धर्म दा पन्ध चुकाईआ। चित्रगुप्त लेख ना सके वखाल, लहिणा सब दा आपणे हथ्थ टिकाईआ। त्रैगुण माया तोड़ जंजाल, जागरत जोत करे रुशनाईआ। जिस लेखे लाउणा शाह कंगाल, ग़रीब निमाणयां गोद उठाईआ। ओह सम्बल बैठ के करे संभाल, सति सतिवादी हो के वेख वखाईआ। जिस फल लगाउणा काया डाल, पत्त टहिणी आप महकाईआ। सो सतिगुर शब्द जन भगतां बणे दलाल, विचोला इक अख्वाईआ। सचखण्ड वखा सच्ची धर्मसाल, दर दवारा इक जणाईआ। जिथ्थे दीपक जोत जगे बेमिसाल, मिसल जिस दी नज़र कोए ना आईआ। ओह हरिजन भगत सुहेले विच करनाल, करनी दा करता वेखे बेपरवाहीआ। विष्न ब्रह्मा शिव दे विखाल, बिन नैणां नैण दरसाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, देवणहारा साचा वर, सिर आपणा हथ्थ टिकाईआ। चार पोह कहे मेरी नमो नमो निमस्कार, निव निव सीस झुकाईआ। दर ठांडे बण भिखार, मांगत हो के मंग मंगाईआ। किरपा कर मेरे करतार, कुदरत दे कादर हो सहाईआ। भगत सुहेले लै उभार, दीन दुनी विच्चों बाहर कढ्ढाईआ। ग़रीब निमाणयां देणा तार, तारनहार तेरी सरनाईआ। चौथे जुग पाउणी सार, महासार्थी आपणा पन्ध मुकाईआ। तेरा धर्म दा धर्म होवे जैकार, दो जहान वज्जे वधाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, एका देणा साचा वर, शाह पातशाह शहिनशाह सच्ची सरकार। सत्त रंग कहिण ख़ुशीआं दे गाईए गीत, गोबिन्द गोबिन्द गोबिन्द तेरी बेपरवाहीआ। कलयुग विच्चों सतिजुग बदल दे रीत, रीतीवान तेरे हथ्थ वड्याईआ। झगड़ा मेट दे मन्दिर मसीत, काया काअब्यां कर रुशनाईआ। त्रैगुण नालों कर अतीत, त्रैभवण धनी दे वड्याईआ। आत्म परमात्म बण मीत, मित्र प्यारा इक अख्वाईआ। दीन दुनी दे वसणा चीत, सृष्टी दृष्टी अन्दर समाईआ। इक्को माण दे दे हस्त कीट, कीट कीटां आपणे रंग रंगाईआ। तूं मेरा माधो माधव बीठलो बीठ, प्रभ तेरी बेपरवाहीआ। कलयुग जीव मीठा रस भर दे कौड़ा रीठ, अमृत रस आप चखाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, एका देणा धुर दा वर, देवणहार तेरी सरनाईआ। सत्त रंग कहिण साडा सीस जावे झुक, प्रभ देणी सरन सरनाईआ। कलयुग कूड़ा पैंडा जाए मुक्क, मुकम्मल आपणा हुक्म वरताईआ। आत्म परमात्म सब दी सांझी होवे तुक, तुखम तासीर देणी बदलाईआ। कूड़ कुकर्म दा बूटा पुट्ट, शौह दरया देणा रुढ़ाईआ। आत्म जाम प्या के घुट्ट, मणका मन का दे भवाईआ। तेरा प्यार भगतां नालों जाए ना टुट्ट, टुटयां लैणा मिलाईआ। आत्म परमात्म नाता जाए ना छुट, छुटकी लिव लैणी लगाईआ। तूं पारब्रह्म अबिनाशी अचुत, चेतन सब नूं लैणा कराईआ। झगड़ा मुका दे पंज भूत, पंजां ततां कर सफाईआ। तेरी सुहञ्जणी होवे
रुत्त, रुतड़ी आपणे नाल महकाईआ। हरिजन सन्त सुहेले शब्दी धार गोदी चुक्क, सतिगुर आपणी दया कमाईआ। गुरमुखां भाग ना जाए निखुट, लोकमात देणी वड्याईआ। जो सीस जगदीश जाए झुक, जिस दा लहिणा देणा चुकाईआ। फिर आए ना जनणी कुक्ख, लख चुरासी दा पन्ध मुकाईआ। आवण जावण मेटणा दु:ख, दुखियां होणा आप सहाईआ। मात गर्भ ना होवे उलटा रुक्ख, अग्नी अग्ग ना कोए तपाईआ। जोती जोत सरूप हरि, आप आपणी किरपा कर, एका देणा धुर दा वर, निहकलंक नरायण नर, महाराज शेर सिँघ विष्नूं भगवान, जन भगत सुहेले बणा लै आपणे सुत, दुलारे आपणी गोद टिकाईआ।